برچسب: خاک شناسی

معرفت شناسی هزل تعلیمی در آثار سنایی غزنوی

 
 
 
 
 
 
معرفت شناسی هزل تعلیمی در آثار سنایی غزنوی
نرگس اسکویی
استادیار زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی بناب1
 )از ص 143 تا 160( تاریخ دریافت مقاله: 52/1/1314، تاریخ پذیرش مقاله: 30/1/1312
 

چکیده

هزل تعلیمی را می توان یکی از مهم ترین ارکان ادب تعلیمی فارسی )بهویژه بعد از سنایی( بهشمارآورد .
این طنز؛ اغلب روایی، ریشخندزن، تلخ، گاهی خارج از دایرۀ اخلاق، هنجارشکن، تأثیرگذار و در نهایت هدفمند و معناگراست. این پژوهش، ژرف ساختِ فکری هزل تعلیمی را در سخن سنایی جستوجو   میکند. سنایی مهم ترین وظیفۀ آدمی را در جهان کسب معرفت می داند. به اعتقاد سنایی، تنها راه  رسیدن به این هدف، انقیاد بی چونوچرا به تعالیم قرآنی و راهنمایی های دینی است، امّا انسان مغرورانه دوست تر می دارد که این مسیر را با تکیه بر قوای ادراکی خود بپیماید و از آنجا که این حواس برای کسب چنین معرفتی ناکارآمد است ،آدمی به خطاهای معرفتی فراوان دچار می شود و به بیراهه می رود، امّا همچنان توهم معرفت دارد؛ بدینسان، موقعیتی دوگانه و مضحک ایجاد می شود. هزل تعلیمی سنایی در مرز باریک بین شناخت و توهمِ شناخت ساخته شده است و هدف اصلی او از ساختن چنین حکایات و تمثیلات طنزآلود، تذکر خطاهای معرفتی آدمی به اوست؛ بنابراین، می توان گفت اغلب طنزهای سنایی، مبتنی بر دیدگاه معرفت شناختی وی و فلسفۀ اسلامی است و براساس خرده گیری ها و اعتراضات فراوان او به تکیۀ آدمی بر قوای ادراکی و حواس ناکارآمد خود، برای رسیدن به معرفت و درک حقیقت ساخته شدهاند.
 
واژههای کلیدی: معرفت شناسی، هزل تعلیمی، سنایی، قوای ادراکی، شناخت، توهم شناخت.
                                                                       

  1. 1. رایانامۀ نویسندۀ مسئول: noskooi@yahoo.com

/111

1. مقدمه

هزل تعلیمی یکی از روش های ابداعی سنایی در شعر برای پیشبرد اهداف تربیتی و نیز انتقادی است. سنایی علاوه بر آنکه از تعالیم قرآن، احادیث ،فلسفه و کلام اسلامی برای آموزش صحیح ترین مسیر زندگی برای رسیدن به رستگاری سود می جوید و انسان و جوامع انسانی را به پایبندی بی قیدوشرط به اصول دین و زندگی زاهدانۀ دین مدارانه فرامی خواند ،بسیار متعصبانه و گاهی پرخاشگرانه، ناهنجاری های فردی و اجتماعی را سرزنش و به زبان تمثیل و گاه در شکل حکایت و مطایبه ،این معضلات اخلاقی، فرهنگی، فکری و اجتماعی را نقد میکند و بدینگونه هزل و هجو را که تا پیش از این فقط ساحتی برای مبارزه و مخاصمۀ اهل ادب با زبانی کاملاً بی ادبانه بود، برای نخستینبار از آن بهعنوان ابزاری کارساز و قدرتمند برای تخریب و بهسازیِ همزمان استفاده میکند و نام «هزل تعلیمی» را برای آن برمی گزیند.1 
این شیوه بعد از سنایی در آثار بزرگان ادب فارسی؛ چون مولوی، سعدی، عبید ،حافظ و… بیشتر دنبال می شود و هزل و طنز به یکی از شیوه های متداول ادبیّات برای رویارویی با مفاسد و مقابح حوزه های گوناگون فردی و اجتماعی زندگی انسان تبدیل می گردد؛ روشی که مخاطب پسند، سرگرم کننده، نیش زننده و درعینحال آموزنده است.
«سقمونیای شکرآلوده» نامی است که سعدی شیرازی بهدرستی بر این حربۀ ادبی نهاده است.5
یکی از مهمترین موضوعات تعلیمی در سخن سنایی، لزوم همتّ آدمی در یافتن معرفت است. نخستینبار واژۀ «معرفت» در فلسفۀ سقراط به روایت افلاطون بهکاربرده شد؛ بهطوریکه فیلسوفانِ پس از او تحتتأثیر افکارش قرارگرفتند و آن را «باور صادقۀ موجه» (True Justified belief) تعریف کردند .جانلاک John Locke)) در رساله ای از واژۀ «فهم» (Understanding) استفاده کرده و به این لحاظ، معرفت را به معنایی گستردهتر از باور صادقۀ موجه دانسته است؛ زیرا اصطلاح فهم، هم تصورات و هم تصدیقات را دربرمی گیرد، درحالیکه واژۀ «شناخت» شامل تصورات نیست. سقراط و افلاطون واژههای علم و شناخت را به معانی مختلف  بهکاربرده اند؛ بهطوریکه گاهی آن را در مقابل اصطلاح «جهل» و گاهی «خطا» و یا «ظن» قرارداده اند )پالک ،1335: 54-52(. معرفت شناسی (Epistemology) شاخه ای از فلسفه است که بهعنوان نظریۀ چیستی معرفت و راه های حصول آن معرفی می شود )شمس ،1332: 6- 10(؛ به بیان دیگر، پژوهش در زمینۀ پرسش هایی دربارۀ امکان معرفت و چیستی آن است )آئودی ،1336:
12(. مراد سنایی از معرفت، همان معنای مطلق معرفت است که در مقابل جهل قرارمی گیرد، اماّ بهجهت

غزنوی/111

رویکرد زاهدانه و متصوفانه اش به معرفت، بر مسائل فلسفی و ماوراء الطبیعی بیشتر تأکید می ورزد:
جمع کرد از پــــــی  تو  بیش از تــو                          آنچــــه اسباب تـــــوســت پیش از تــــو
                                                                                                             
آفریـــــدت ز صنــــــع در تــکلیف    کـــــرد فضلش تـــــرا به خـــود تعـــریف
                                                                                                             
گفت گنجــــی بُُـــــدم نهانـــی مـن    خُلـــ قالخلـــق تا بــدانــــــــــی مــــن
                                                                                                             
)سنایی ،1332: 30(
بدینلحاظ معرفت در شعر سنایی، اغلب در تضاد با تصورات و ظنّ و گمان استفاده شده است .از منظر وی، مهمترین آفت چنین معرفتی، توهم رسیدن به معرفت است؛ آنگاه که آدمی، فریفته به خود و تمام توانایی های معرفتی خویش، سرمست از گمانِ یافتن و فهمیدن همۀ معارف عالم و بی خبر از کج روی های حس و عقل و ظنّ و خیال، بر آنچه به غلط ادراک کرده است، پای می فشارد و می نازد. در واقع، یکی از مؤثرترین موقعیت های خلق کمدی، احوال آدم جاهلی است که به رغم بی خبری و جهالتش دربارۀ موضوعی، خود را دانای کل می شناسد و بدتر و مضحک تر آن که بر جهالت خود نیز مصرّ است و با گردن افراشته، طاووس وار بر صحنۀ خودنمایی و ادعا جلوه می نماید:
 
  هیــچ نادیـــده عالـــــم معنـــی                                معرفت را چــــــــرا کنـــی دعـوی؟
)همان: 301(
در همین نقطه و بر سر همین مرزِ باریک معرفت و توهمِ معرفت است که یکی از زیباترین موقعیّت های طنز در شعر تعلیمی رخ می نماید و شاعر زیرک  و رُُک گویی چون سنایی، نخستین کسی است در ادب فارسی که پرده هایی از این حماقت پایان ناپذیر آدمی را به رخ می کشاند و با آوردن تمثیل ها و حکایت هایی در این موضوع ،این خصیصۀ بشر را نقد و هجو می کند: 
       آدمـی ســر به ســـر همـــه آهـــوست          ظـنّ چنــان آیـــدش که بس نیکــوست
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                    )همان: 522(
او زیرکانه و سخره آمیز معتقد است در چنین جهانی لبریز از جهالت و تکبرّ، آدمیزاده چنان گمراه است که حتی سمبل گمراهی و راهزنی )دیو( از ترس او بر خود لاحول می خواند:
      در جهانــی که طبــع بـــر کــار است                  دیـــــو لاحــول گـــوی بسیـــار است
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                     )همان: 111(
به اعتقاد سنایی تکلیف آدمی در این جهان رفتن در پی معرفت است، امّا بشر با وجود علم بدین موضوع، تنبلانه به جای تکیه بر اصول معرفت که راهنمایی  الهی و
/116
دینی است، بر حواس محدود و قوای باطنی ناکارآمد خود اتّکا می کند و همین اطمینان جاهلانه است که آدمیِ متوهم بر وصول به معرفت را در معرض ریشخند زیرکان و واصلان حقیقی می نشاند .اغلب موقعیّت های طنز آثار سنایی از توهم شناخت آدمی خلق می شود؛ بنابراین، مسئلۀ اصلی این پژوهش، بررسی معرفت شناختی طنز تعلیمی سنایی و یافتن ارتباط احتمالی موجود در این طنزها و نظریاّت موجود در فلسفۀ اسلامی دربارۀ قوای باطنی ادراکی آدمی است.
پیش از این، اندیشه های فلسفی و کلامی سنایی را پژوهشگرانی چون اسداللهی )1336( در مقالۀ «بازتاب اندیشه های کلامی شیعه در آثار سنایی غزنوی»، احمدی و دیگران )1336( در مقالۀ «اندیشۀ کلامی سنایی در باب عرش و استوا» و کاکه رش )1333( در مقالۀ «تأثیر اندیشه های کلامی غزالی بر آرای سنایی» بررسی کردهاند.
همچنین پارسانسب )1333( کارکرد دوگانۀ عقل را بهعنوان یکی از قوای مدرکۀ باطنی، در مقالۀ «از عقل ناصر خسرو تا عقل سنایی» تبیین کرده است و طنز تعلیمی سنایی از جهت ساختاری و موضوعی در آثار کسانی چون خاتمی )1313( در مقالۀ «طنز روایی و کاربرد عرفانی آن در حدیقه» و طغیانی )1311( در مقالۀ «جنبه های تعلیمی مثنوی حدیقه سنایی» تجزیه و تحلیل شده است، امّا تاکنون پژوهشگران، هزل تعلیمی سنایی را از جهت معرفت شناختی و از دیدگاه فلسفه و کلام اسلامی کنکاش نکردهاند. 
از آنجایی که شعر سنایی در زمینۀ بهره مندی از آرای متکلمان اسلامی و نیز به جهت ابداع هزل تعلیمی، شعری مَبدا و مُُبدع در ادبیّات فارسی بهشمارمی آید، برای شناخت وجوه مختلف فکری وی، انجامدادن پژوهشی در زمینۀ معرفت شناسی طنز تعلیمی سنایی ضروری می نماید که این پژوهش آن را هدف قرارداده است.  
 

2.  بحث و بررسی

طنزپردازان بزرگ همواره کوشیده اند تا با بزرگ نمایی عیوب و برجسته سازی  زشتی های جوامع انسانی، ضمن روشنگری و نمایش اختلاف بین «آنچه باید باشد» و «آنچه هست»، انسان و جامعه را به بهبود و سلامت نظری و عملی سوق دهند. 
«طنز در اصطلاح، هنری است که انسان در تلاش برای دگرگونساختن جهان به دستمی آورد و همیشه به شکل کنش و واکنش و در نتیجۀ نگاه وی به محیط و واقعیّت )به طور خاص( نمود پیدا می کند. طنز راستین که از حوادث واقعی زندگی نشئت گرفته و مبتنی بر واقعیت های زندگی بوده، ضمن دادن تصویر هجوآمیزی از جهات منفی زندگی، معایب

غزنوی/111

و مفاسد حقایق تلخ مختلف فردی و اجتماعی را به صورتی اغراق آمیز، یعنی زشت تر و بدترکیب تر از آنچه هست، نمایش می دهد و از این طریق، تضاد عمیق وضع موجود با اندیشۀ یک زندگی عالی و مألوف را آشکار می سازد» )صدر ،1311: 2(. 
بنابراین، طنز هدفی استعلایی در ذات خود دارد. وظیفۀ طنز، تشخیص و نمایش بیماری های فردی و اجتماعی است .طنز حقیقی، معجونی از نیش و نوش را ماند؛ نوش آن، لطیفه و نیش آن، انتقاد است.
سنایی با آگاهی کامل از کارکرد طنز به سراغ آن رفته است و با این وسیله، به رسالت هنرمندانۀ خود در نشاندادن یکی از عیوب اساسی انسان ها طی تاریخ بشری اشاره کرده است؛ یعنی خیال یا توهم دانایی در عین نادانی. برای شناخت سرچشمه های فکری و اعتقادی هزل تعلیمی در سخن سنایی، بهعنوان نخستین رهرو در این مسیر ،در آغاز، بر اندیشه های سنایی دربارۀ شناخت، کسب معرفت و قوای ادراکی مروری خواهیم داشت.
 

2-1.  اهمیّت معرفت و ادراک حقیقت از دیدگاه سنایی

سنایی غزنوی وظیفۀ آدمی در این جهان و اصلاً هدف از آفرینش او را کسب معرفت می داند و معتقد است آدمی تنها وقتی میتواند بر بقیۀ کائنات برتری یابد و شایستۀ مقام خلیفه اللهی در عالم شود که خود را به گوهر معرفت آراسته و خانۀ دل را به چراغ معارف نورانی سازد. تنها در این صورت است که آن گوهر غیبی و خلیفه زادگی آدمی از حالت بالقوه به فعلیّت درخواهد آمد و آدمی، شایانیِ نام آدمیّت را خواهد یافت.3 سنایی به تبعیّت از اندیشه های عرفانی برای روح آدمی ارزشی فراتر از حدود این عالم قائل و معتقد است که انسان به واسطۀ برخورداری از چنین امتیاز بی نظیری، از همۀ موجودات این جهان بالاتر و ارجمندتر است.4 به نظر سنایی آدمی برخلاف هدفی که برای آن آفریده شده است، در این دنیا به دنبال خواسته های دلش می رود و از کسب شناخت و معرفت فرسنگها دور می ماند و چون هیچ شناختی از خود و جهان و خدایش ندارد یا بدتر از آن، چون تصوری نادرست از این مفاهیم در ذهن دارد ،تبعاً از هنجار آدمی باز می ماند:
چیستی؟ مرغی؟ ستوری؟ آدمستی؟ بازگــو               ور به راه آدمی، چـون آدمت هنـــــجار کـو؟
                                                                              )سنایی،1310: 510(
او بر منشِ این دسته آدمیان خرده  میگیرد و معتقد است که هیچکس بویی از معرفت و شناخت نبرده است و همگان از باد غرور و نخوت خیال انباشته اند:
 
/111
هــر کــه را بینــی پــــــر بــاد ز کبـــر                             آن نــه از فربـــــــــــــهی، آن از ورم است
 
                                                                                  )همان:  26(
اغلب، نیش طعنه و انتقاد سنایی به کج فهمی و ناآگاهی، نه به سمت جاهلان و عوام مردم، بلکه متوجۀ عقلای جوامع و آنانی است که داعیهدار خرد و شناخت اند و خود را سرآمد فرزانگی و دها می دانند. سنایی به تندی و بدون اغماض این چنین افراد را ملامت می کند و همۀ اعمالشان را بیهوده و از سر دنیاخواهی و ناآگاهی می داند و فاصلۀ آنان را تا حقیقت بسیار می بیند:
هیچ نادیـــــــــــده عالم معــــــــــنی         معرفـــــت را چــــــــــــــرا کنی دعوی؟
                                                                              )سنایی،1332: 301(
از این منظر، آنکه ساده و صادقانه می زید و ادعایی در کسب معارف ندارد، ایبسا توفیق هدایت شامل حالش شود و راهی به دهی یابد، امّا آنکه با سری پر باد و چشمی پر از مستی غفلت، خیال و ظنِّ رسیدن به کنه حقایق را در سر می پروراند و خود را واصل منتهی می شمارد، به حکم آنکه «نرود میخ آهنین در سنگ»، کمتر از آن لطافت روحی و رقت قلبی لازم برای انقلاب روحی و بازگشت به راه اصلی برخوردار است:
 
هــر کـــه از خــود زد از فضولی رای                          دســت از او شسـت شـــرع بــار خــدای
                                                                                                             
  در دماغــی که دیـــــــو کبــر دمـد                                                   فهـــم قـــــــرآن از آن دمـــاغ رمــــد
)همان: 503(
سنایی معتقد است که همۀ علما ،اعم از عالمان دینی و کلامی ،ادبی و فقهی و زاهدان و فضلا، همگی در پوستۀ دانشِ خود مانده اند و به عوالم درونی معارف و گنجینۀ اسرار معرفتی نرسیده اند و از طرف دیگر، این علم دروغین خود را تنها برای ظاهرسازی و رفع نیازهای مادی خود لازم دارند.2 پربسامدترین شکواییه ها و انتقادات سنایی در آثارش، متوجه آنانی است که خود را عالم، زاهد، فقیه، عارف و امثال آن می دانند، امّا هیچ بهره ای از علم و معرفت نیافته اند .به اعتقاد وی، این آفت از آنجا ناشی می شود که آدمی بی اعتنا به راهنمایی های الهی و دستورهای دینی و با اتکای به قوای نفسانی محدود خود، در پی کشف حقیقت است و همین قوای شناختی ناکارآمد، اغلب، او را به بیراهۀ گمراهی، توأم با غرور و بزرگ بینی کشانده است.
 
 
 
غزنوی/113

2-2. دیدگاه سنایی دربارۀ قوای باطنی ادراکی

سنایی اطلاعات گستردهای در زمینۀ کلام و اندیشۀ اسلامی دارد. به باور فلاسفۀ اسلامی، انسان قابلیّت ادراک تمامی مدرکات را دارد و تمامی موجودات نیز می توانند معقول و مُدرَک انسان قرارگیرند. از نظر فلاسفۀ بزرگ عالم اسلام؛ نظیر فارابی ،ابن سینا و صدرالمتألهین، با اختلافاتی اندک در جزئیات یا محل قرارگیری و کارکرد ،قوای ادراکی نفس حیوانی که «حواس» نامیده می شود، به دو دستۀ ظاهری و باطنی تقسیم می گردد؛ حواس باطنی، آن دسته از قوای ادرکی هستند که به اندام های ظاهری همچون چشم و گوش نیاز ندارند. این حواس، مدرِک یا معین بر ادراکاند. قوّۀ ادراکی اگر مدرک صور باشد ،«حسّ مشترک» نامیده می شود. این قوّّه خزانه ای دارد که صور را در آنها نگه داری می کند؛ آن خزانه که حافظه و مخزن صور است ،«خیال» نام دارد. اگر قوّۀ ادراکی مدرک معانی جزئی باشد، از آن به «واهمه» تعبیر می شود. واهمه نیز خزانه ای دارد که در آن معانی را حفظ می کند؛ خزانۀ واهمه «حافظه» نامیده می شود .علاوه بر این چهار قوّّه، حسّ باطنی دیگری وجود دارد که در صور و معانی حاصل در نفس تصرف می کند و «متصرفه» نام دارد )حسین زاده، 1335: 23-63(.
سنایی عوامل شناختی انسان را به وضوح و منطبق با نظر بزرگان این وادی معرفی می کند. انسان برای کسب معرفت در این جهان، به حواس بیرونی و قوای باطنی مجهز شده است تا راه را از بیراهه تشخیص دهد و اگر توفیق الهی با کوشش و همّّتش همراهی کند، شاید بتواند به سرچشمه های معرفتی نیز وصول یابد. سنایی بدون نام بردن از حواس باطنی، صراحتاً به کارکرد آنها اشاره می کند:
 
 
نفس کــو مــر تــــرا چــــو جان دارست              بــــی تـــو در جسم تــو بسی کار است
                                                                                                             
گـــر چــــه آن پنـــج شحنـــه بی کارند            ســـه وکیــل از درونت بیـــــــدارنـــد
                                                                                                             
آن کنـــد هضـــم و ایــن کنــــد قسمت     آن بـــــرد ثفـــل و ایــــن نهد نعـمت
                                                                                                             
آن نمایـــد ره ایـــــــن کنــــد تدبیـــر         این شــــود حافــظ آن کنـــد تعـبیــر
                                                                                                             
                                                                     )سنایی،1332: 551(
مثلاً در باب خیال که از مهم ترین قوای ادراکی باطنی آدمی است و تقریباً تمام فیلسوفان مسلمان بخشی از آثار خود را به معرفی و نقشِ شناختی آن اختصاص داده اند ،چنین تعاریف و تعابیری وجود دارد: 
«علم الخیال یکی از مهمترین ساحت های معرفتی است که نقش اساسی در کشف و شهود سالکان دارد. انسان با قوّّۀ خیال خود، با خیال منفصل مرتبط می شود و از آنجا
/111
که این وادی عظیم ظلّ و سایۀ عقول است، بدینترتیب ارتباط با این ساحت نیز میسّّر می گردد» )اهلسرمدی، 1331: 20(. 
انسان بهواسطۀ همین قوّّۀ خیال که ازجملۀ مهمترین قوای ادراکی اوست، می تواند با عالم خیالِ منفصل ارتباط یابد؛ این ارتباط در خواب و بیداری امکان پذیر است: 
«ولی برای عموم مردم که اسیر و مشغول حواس و قوای خود هستند، در حالت خواب که بهنحوی اعراض از این قوا حاصل می آید، این ارتباط سهل الوصول تر است؛ البته عرفا و کاملان از افراد بشر در حالت بیداری نیز بهراحتی می توانند به آن عالم شگفت انگیز متصل شوند» )همان: 24(. 
سنایی در این موضوع تعابیری دارد که کاملاً با تعاریف و دیدگاههای دانشمندان این حوزه  منطبق است:
آن نبینــی که چـــون به خواب شـــــوی               فــــارغ از زحمـت و عـــذاب شـــــوی
                                                                                                             
از بــــرای فـــــــــــراغـت و خــــوابـت  وز بــــــــــرای صـــــلاح و اسـبـابـت
 
 
انـــدرین خاکــــــدان ز آتـــش و بــــاد
 
تا تـــــرا بـــــر ســریـــر ســـرّ خــــرد
 
تـــو بــرآسوده و خــــــــــرد بـــر کـارز آرزوی تــــو بـــــــرد خـــاک نــژاد
 
بنشانـــــد ز بهــــــر راحــت خـــــود
 
تــــــــو بخفتــــه درونـت او بیــــدار
 
)سنایی، 1332: 551(
 
اماّ نکتهای مهم و درخور توجه در بیانات سنایی دربارۀ این نیروها و حواس وجود دارد و آن این است که خودِ این ابزارهای شناختی آدمی، گاه تحتتأثیر عوامل درونی و بیرونی بی شمار، نه تنها از هدایت آدمی در مسیر صحیح ادراکی و معرفتی بازمی مانند ،بلکه خود عاملی میشوند برای سرگشتگی و از راه ماندن آدمی؛ به بیان دیگر، گاهی این قوای حقیقتیاب و ره شناس، به جای شکافتن پرده ها و وانمودن حقایق، خود حجابی می شوند بر سر راه کشف اسرار. سنایی بارها و بارها دربارۀ خطرهای خیالات محال هشدار می دهد و آدمی را از گرفتارآمدن در بند اندیشه های باطل پرهیز می دهد:
    
      جـانـت را دوزخ آشیـــانــــــه مکـــن         خاطـــرت را محــال خانــــــه مکـــن
                                                                                                             
       گـــــرد بیهـــــوده و محـــال مگــرد  بــــر در خانـــۀ خیـــــــــال مگــرد
                                                                                                             
       از خیــــال محــــــال دست بـــــدار         تـا بــــدان بارگــــــــــه بیـابــی بـار
                                                                                                             
)همان: 34(    ابن عربی در تعریف خیال نوشته است: «وجه تسمیۀ خیال آن است که دگرگونی صور خیال مربوط به ناظر است نه به خود شی؛ یعنی شیء رویتشده فی نفسه ثابت

غزنوی/111

است و حقیقتش مبدل نمی شود، بلکه ناظر آن شی را در صورتهای متنوع تخیل می کند. همچین صور خیالیه، همواره متنوع است و هرگز ثبوت بر صورتی واحد را نمی پذیرد» )ابن عربی،1331: 312(. سنایی برای بیان این موضوع، از حکایت زیبا و گویای جماعه العمیان و احوال الفیل بهره برده  است که پس از او بارها، به زبان دیگر شاعران و نویسندگان فارسی گو نیز بهعنوان مثالی گویا در بیان محدودیت های قوای ادراکی و اختلاف اندیشه ها )به رغم وحدت حقیقت( وارد شده است:
 
هـــر یـکــــی دیــده جـــزوی از اجزا                همـگــان را فتـــــاده ظــــن خـطــا
                                                                                                             
هیـــچ دل را ز کلـــی آگــــــه نــــی      علــم با هیـــچ کـــــور همــره نــــی
                                                                                                             
جمـلگـــی را خیــــ        ـالهـای محــــال کـــرده ماننـــد غتفـــره بــــه جــوال
                                                                                                             
)همان: 33(      به عقیدۀ سنایی، انسان در این جهان با خیالات و اوهام خود دربارۀ حقایق و معارف می اندیشد و تصمیم می گیرد و ازهمینروست که از رسیدن به حقیقت اصلی بازمی ماند؛ برای این منظور، او از فهم قرآن مثال می آورد و اینکه هر کسی سعی دارد با عقل ناقص و خیال خود آن را تفسیر و تحلیل کند:
آن یـکــی رجـــل گفتــه آن یک یـــد                                 بیهــده گفتــــ ــههـا بـبـــرده ز حـــد
 
 
و آن دگــر اصبعیــن و نقـــل و نــزول
 
و آن دگـــر استـــوا عـــرش و ســریـر
 
یکــی از جهـــل گفتــه قعــد و جلـس
 
وجـــه گفتــه یکـــــی دگـــر قدمیـن
 
زیــن همــه گفتـــه قـال و قیــل آمـد
 
… متشابـــه بخــــــــوان در او مآویــزگفتـــه و آمــــده بــــــه راه حلــــول
 
کـــرده در علـــم خـــویشتــن تقدیــر
 
بستـــه بـــر گــردن از خیــال جـــرس
 
کـــس نگفتــه ورا کــــه مطلبــک ایـن
 
حـال کـــوران و حــــال پیــل آمـــد…
 
وز خیـــالات بیـهـــده بـگـــــــریـــز
 
)همان(
 
سنایی همین دیدگاه را دربارۀ وهم نیز مطرح می کند و معتقد است که تکیه بر وهم برای دریافت حقیقت، کاری نادرست و بیهوده است:
 
       وهـــم و خـاطـــر دلیــل نیکــــو نیسـت          هــر کجـا وهــم و خاطـر است او نیست
                                                                                                             
      وهـــم و خـاطـــر نـــــوآفریـــدۀ اوسـت         آدم و عقـــل نـــــــو رسیـــدۀ اوسـت
                                                                                                             
       دانـــــد اعمـــی کـــــــه مـــادری دارد       لیــک چونـــی بــــــــه وهــم در نارد
                                                                                                             
)همان: 41(
/112
     او نیز چون اندیشمندان بزرگ جهان اسلام معتقد است که این قوّه، یعنی وهم، شیطان درون و تحتتأثیر شیطان بیرون است )محمدزاده ،1311: 3- 1( و درنتیجه به مقتضای وجود و وجوبش از دایرۀ محسوسات فراتر میرود و حکم محسوسات را به غیر محسوسات تعمیم می دهد، حال آنکه حکمِ وهم فقط در چارچوب محسوسات قابل اطمینان است و همین محدودیّت اجرایی و حکمی وهم است که آدمی متکی بر اوهام را به ضلالت می کشاند:
 
دیو هم کاسـه بـود بـر سفره تـا وهم و خیـال                در میان دیـد و عقلت در سفـر باشد سفیر
                                                                                                             
آدمی در جمله تا از نفس پــر باشد چـو گوز       هر زمانی آیـد از وی دیــــو را بوی پنیـر
                                                                                                             
)سنایی،1310: 122(
در میــان غــــــرور و وهـــــم و خیـــال                  بســتۀ دیـو بسته گیــــــــــر مبـــاش
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                        )همان: 132(
    سنایی از واژۀ «ظن» هم چنین برداشتی دارد:
«دیدگاه مشهود آن است که ظن از واژه های اضداد است و در دو معنای شک و یقین، هر دو کاربرد دارد؛ بدیهی است که در جایی که معرفت یقینی به واقع وجود دارد، اتکا بر اندیشه های مبتنی بر حدس و تخمین هیچ ارزشی نخواهد داشت؛ ازاینرو، نمی توان در مقابل معارف الهی که توسط پیامبران الهی گزارش شده به معارف بشری که  براساس فرضیه های غیریقینی بهدستآمده اعتماد کرد» )شاکر ،1336: 102(:
مکــن از ظــن بــــه ســـوی علــم شتاب                 زآنکــه در ظـــن بـــود خطـا و صــواب
                                                                                                             
)سنایی، 1332: 563(
    مختصر آنکه در نظرگاه سنایی این قوا نسبتبه قوای ادراکی باطنی، شایستگی ادراک و وصول به معرفت و حقیقت را ندارند و اتفاقاً آدمی از آنجایی که به جای دلسپردن بر راهنمایی های حضرت حق و پیغامبرانش ،اغلب بر عقل و ظنِّ خود تکیه می کند، از دریافت پیام های حقیقت بازمی ماند:
 
مثََلــت همچــو مـــرد در کشتـــی است                زان تـــرا فعــل سال و مـــه زشتـی است
                                                                                                             
آنکـــه در کشتـــی است و در دریــا   نظــرش کـــژ بــــــــــــود چـــو نابینا
                                                                                                             
ظـن چنـان آیــدش بــه خیــــره چنــان    سـاکـــن اوی است و ساحـــل است روان
                                                                                                             
                                                                                 )همان: 504(
 
 
غزنوی/119

9. معرفت شناسی هزل تعلیمی در آثار سنایی

هزل تعلیمی سنایی اغلب از جایی آغاز می شود که عقل و قوای باطنیِ اسیر نفس و دیو رهزن ،لاجرم آدمی را گمراه می کند و سد راه درک معرفت و حقیقت می شود؛ چنین آدمی که اسیر اوهام و خیالات خود است، نه تنها از شناخت حقیقی فرسنگ ها دور می ماند، بلکه از آنجا که تصور و توهمِ نیل به معرفت در او قوّّت گرفته است، با دین ،دینداران واقعی، عالمان و واصلان به حقیقت و حتی با خدا محاجّّه می کند و ابلهانه خود را مُُحق می پندارد. سنایی در آثار خود حکایت های طنزآمیز شیرینی در هجو و نقد این افراد ذکر کرده است؛ روشی متضمن زبان تند و بی پروا، موقعیت های طنزِ حاصل از تناقضات سخت بین هنجار و ناهنجار و صحنه های حیرت آور که برخلاف عقل و عادت و عرف جریان می یابند. همچنین سنایی اغلب در پایان حکایت های هزل آمیز خود، یک یا دو بیت را هم به تحلیل و تفسیر داستان و اندرز مستقیم اختصاص می دهد. در ادامه به تعدادی از اینگونه حکایات هزل آمیز اشاره می شود.
 

 9-1. التمثیل لقوم ینظرون به عین الاحول 

یکی از زیباترین اینگونه هزل های سنایی، حکایت پسری دوبین است؛ او بسیار سرخوشانه و مغرور از بادۀ تصورات و کج بینی خود، با پدر )نماد آنکه بهتر می داند و بلد راه است.( دربارۀ معنای «احول» مناقشه می کند و معتقد است پدرش در تبیین احول به معنای دوبین خطا کرده است؛ زیرا در این صورت او می بایست ماه را که در آسمان دو تاست )!( چهارتا ببیند، ولی او فقط دو ماه در آسمان می بیند. سنایی با ذکر این حکایت، به کج اندیشی انسان در معارف طعنه می زند:
 
 ترســـم انــدر طــریــق شارع دیـــن                         همچنانــی کـــه احــــول کــــــژبیـن
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      )سنایی ،1332: 43(
    سنایی در این حکایت، علاوهبر تأکید بر وحدت حقیقت، با تمثیل قراردادن ناکارآمدی یک حس ظاهری )بینایی( و خطاهایی که از محدودیّت های کارکردی آن حاصل می شود، بر خطاهای معرفتی و شناختی در صورت اطمینان به قوای ادراکی باطنی اشاره می کند .
 
 
 
/111

9-2. التمثیل فی اصحاب تمنی السوء 

گاهی در تخیل و تصورات آدمی، یک حقیقت جای حقیقت دیگر را می گیرد و امورِ درهمآمیخته، با یکدیگر مشتبه می شوند و این موضوع بهطور مطلق، ناشی از نحوۀ عملکرد حواس باطنی نظیر حافظه و واهمه است. در چنین مواردی نیز خطاهای بزرگ شناختی از انسان سرمی زند. سنایی حکایت بسیار گویایی برای این معنی آورده است؛ بدین مضمون که شخصی از ابلهی میپرسد: «آیا تاکنون زعفران دیده ای؟» مرد با تفاخر و البته قاطعیت پاسخ می دهد که: «نه تنها دیده ام، بلکه بارها همراه با ماست، زعفران را خورده ام». از همین پاسخ، شخص متوجه خطای بزرگ ابله می شود و می فهمد که او پیاز را در معنی زعفران تصور کرده است؛ یعنی نه زعفران و نه پیاز ،هیچکدام را به درستی نمی شناسد:
 
تــــو بصـل نیـــز هــــم نمـی دانـــی                        بیهـــده ریـــــش چنــــد جنبــانــی؟
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          )همان: 34(
از این تمثیل، سنایی به این نکته می رسد که آدمی که هنوز در تعریف و شناخت خود عاجز مانده است، چگونه می تواند ادعا کند به حقیقت دست یافته است:
 
آنکـــه او نفـــس خـویـش نشنـاســـــد                نفـــس دیگــر کســی چـه پرماســــد؟
                                                                                                             
علمــا جملـــــه هـــــرزه  میلافنـــــد  دیــن نــه بر پــای هـــر کســــی  بافند
                                                                                                             
)همان: 34(

9-9. التمثیل فی      ‌اصحاب‌الغفله و الجهال 

در این حکایت سنایی بر احوال آن کسانی می تازد که چشم بر حقیقت می بندند و با اوهام و تصورات خود دل خوش می سازند. شخصیّت اصلی این حکایت، زنگیِ زشترویی است که در گذری، آیینه ای می یابد و حقیقت چهرۀ خود را در آن می بیند:
 
 بینـــی پخـــج دیـــد و دو لــب زشــت                چشمــــی از آتـش و رخـــی ز اَنگِــشت
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          )همان: 503(
     اماّ این زنگیِ زشت ،چنان گرفتار توهم زیبایی )پُُرنگاری( خود است که حقیقتی را که آینه بر او نموده است، باور نمی دارد و تصور می کند آن صورتی که در آینه دیده  است ،تصویر شخص دیگری است که صاحبش به جهتِ زشتیِ بسیار، آن را بر سر راه نهاده است:
  
غزنوی/111  گــــر چــو مــن پُُرنگــار بـــودی ایــن                                                                                                         کــی در ایـــن راه خـــوار بـودی ایـن؟
)همان(
به اعتقاد سنایی، بسیاری از انسان ها در مسیر درک و دریافت حقیقت و معرفت به چنین توهّمی دچار هستند و با این تصورات و خیالات غلط می زیند و عمر به سر می کنند، بدون آنکه از رازگویی های آینۀ حقیقت بهره ای برگیرند؛ به بیان دیگر ،با وجود اینکه خورشیدِ حقیقت همه جا را روشن کرده  است و راه رسیدن به حقیقت را هموار ،این انسان ها چنان در پیلۀ اوهام خود اسیر و کور مانده اند که توانایی و علاقۀ دیدن و ادراک روشنایی معرفت را ندارند:
 
نــــور خورشیـــد در جهـــان فاش است                 آفــت از ضـعــف چشـــم خفـــاش است
                                                                                                             
تـــو نبینــی جـــز از خیــال و حـــواس                             چـــون نــه ای خـط و سطح و                                                           نقطهشناس
                                                                                                             
تــــو در ایـــن راه معـــرفــت غلطـــی           سال و مـــه مـانـــده در حـــدیث بطـی
                                                                                                             
)همان: 35(
سنایی معتقد است که چارۀ چنین جهالت و توهم درمان ناپذیری فقط مرگ است:
 
 
نیست اینجــا چــو مـــر خـــرد را بــرگ               مـــرگ با چنیـــن حـــــریفــان، مــرگ
                                                                                                             
)همان: 504(
 

9-1. فی الجاهل و یظن العالم 

در واقع خطر این نوع جهالت، یعنی جهالتی که توأم با ظن و تکبر آگاهی و علم باشد ،بیش از سایر انواع نادانی است؛ چنین تعصّبی برای فرد و جامعه آسیب های بسیاری درپیدارد. سنایی در حکایتی نمونۀ بسیار جالبی از افراد گرفتار در این نوع جهالت را ذکر کرده است: عده ای دور یک رافضی را گرفته بودند و او را می زدند. مردی از راه می رسد و بدون هیچ پرسش و پاسخی همراه جماعت میشود و «بیش از آن زد که آن گُرُُه زده بود». وقتی از او علت کارش را می پرسند، سفیهانه، اماّ سرسختانه و با اطمینان چنین پاسخ می دهد:
 
……………………………………………………………………..  مـــن ز جـــرمـش خبـــر نـــدارم لیــکسنّیّــان مـی زدنـــد و مـــن بــه دمـــش رفتـــم و بـهـــر مـــــزد هـــم زدمــش
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                          )همان: 552(
سنایی چنین افرادی را بسیار ملامت می کند و سگ را از آنان برتر می داند:
 
از صفــات سگـــی تهـــی کـــــن رگ                            ورنه    در                                                               رستخیز     خیـــزی   سگ
                                                                                                             
/116
نـنـــگ دارد بـســـی بـه طبـــع و بـه دل           ســـگ عــالـــــم ز آدم جـــاهـــــــــل
                                                                                                             
)همان(
 

9-1. التمثیل فی اصحاب المغرورین 

در حکایت دیگری، در کنار بیانِ گذرای برخی مفاسد اخلاقی و اجتماعی ،از       آسیبرسانی اشخاص متوهم بر شناخت حقیقت، به خودشان سخن می گوید و داستان مرد کور گوژی را روایت می کند که در حمام، با این توهم که عضوی از اعضای بدنش متورم شده است )خطای حسی و شناختی(، سوزنی در آن فرومی برد و سپس از شدّت درد به درگاه خداوند نیایش و زاری می کند تا دردش را تسکین دهد؛ بی خبر از آنکه آنچه موجب عذابش شده است، خود او و عمل ناشی از اندیشۀ خطای خودش است:
 
ســوزن از دسـت بفـکـــن و رستــــی                           کـــه از ایــن جهـــل، جـان و دل خستی
                                                                                                             
)همان: 514(
 

9-6. حکایت بقّّال 

ازهمیندست، حکایت دیگری در حدیقه می یابیم که مردی برای خرید به دکان بقاّلی رفت. بقّال چون سنگ صدگان نداشت، معادل آن گِلِ خوردنی در کفۀ ترازو نهاد؛ مرد خریدار به توهم سود و زیرکی، دزدانه از آن گل می خورد، غافل از اینکه بر زیان خود عمل می کند:
 
مـــردمان جهــان همـــه زیــــن سـان                    گشتـــه از بهـــــر ســـود، جفتِ زیــان
                                                                                                             
خویشتـــن را بــــــه بــــاد بـــــرداده آن جهــــان را بدیــــن جهــــــان داده
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                           )همان: 512(
به عقیدۀ سنایی، آن کس که با تکیه بر رأی و ظنّ و خیال خود به جستوجوی معرفت می رود و به اوهام و ترّّهات ذهنی خود اعتماد می کند و با توهمِ اتصال به منبع حقیقت، خود را از تکاپوی درک حقیقت بی نیاز می پندارد، نه تنها با ارباب دین و علم ،بلکه حتی با خود خدا نیز بر سر حقیقت معارضه و ستیز دارد؛ ازهمینروی است که می گوید: در درون هر انسانی یک فرعون بالقوه نهفته است که اگر امکانات برایش مهیّا شود، به منصۀ ظهور خواهد رسید:
 
 

غزنوی/111

کـم نبـــودی بــــه فعـــل از فــرعــون
 
وز کمــــال غـــــــــرور و نــادانـــــی
 
پـــرده از روی کــــار خــــود بــرداشت
 
در جــــــهان از بلنـــــــــد رایــانـــم
 
لفـــظ فــــرعــون به هـــر جبلت هست
 
دارد آن راز خـویشتــــن بــــــه نهفــت
 
  گـــر تــــرا در زمانـــــــه بــودی عـون
 
کــــه وی از غایــت پــــــریشــانــــی
 
چـــون ســر بنــدگی و عجـــز نــداشت
 
گفت مــــن بــرتـــــــــر از خدایـــانم
 
همــــه را این غـــرور و نخــــوت هست
 
لیکــــن از بیـــــــم ســــر نیـارد گفت
 

)همان: 33(
سنایی نام این کار را «فضولی» در کار خداوند می گذارد و این نوع افراد را «فضول» می نامد .چند حکایت جالب هم در همین موضوع در حدیقه وجود دارد.
 

9-1. داستان باستان 

داستان باستان ،حکایت مشهور آن ابلهِ فضول است که بر انحنای اندام های شتر )نمونه ای از صنع باری( ایراد می گیرد و می خندد که «چرا همۀ اندام های تو کج است؟» )سنایی، 1332: 45(. پاسخ سنایی به این دست افراد چنین است:
 
     تـــو فضــــول از میانــــه بیـــرون بـر         گـــوش خـر درخور است با ســــرِ خــر
                                                                                                             
)همان(

9-1. التمثیل فی اعتقاد السوء و الخوف من قلّه الرزق 

حکایت مردی است که غافل از رازقیّت و قاسمیّت خداوند و متوهم بر آنکه خود نان آور و روزی دهندۀ خانواده اش است ،از زیر بار خرج اهل و عیال می گریزد تا در صحرایی بر سر چاهی می رسد که مردی در آن چاه افتاده است. مرد از پدرِ فراری می خواهد تا در ازای صد درم ،به پرنده ای که در آن حوالی است، آب دهد تا سیراب شود. از اینجا مرد در موقعیّتی طنزآلود و شگفت آور قرارمی گیرد؛ هر چقدر که به آن پرنده آب می رساند ،پرنده سیراب نمی شود و این اتفاق پندی می شود برای او تا از ظنّ نان آوری خود برهد و به روزی دهی خداوند ایمان آورد:
 
    زیــن هـــوس هـا چــرا نگــــردی دور؟           چنـــد دارد تـــــرا  جهان مغــــــرور؟
                                                                                                             
      پیش مـــــن قصّــــۀ هنــــر بــرخوان به کدامــــین تــرهات نهـــم بر خـوان؟
                                                                                                             
)سنایی ،1332: 332(
  
 
/111

9-3. حکایت اصحاب الغفله  

حکایت ابلهی است که از برزگری می خواهد برای نشاندادن احترام و محبّتش بدو، به جای پنبه دانه، پنبه بکارد. سنایی این تصور باطل را که کسی بخواهد در عکس مسیر چرخۀ حیات حرکت کند ،عین دخالت در کار خداوند می داند و آن را زاییدۀ خیالات فاسد و توهمات دروغین انسان میشمارد:
 
زان کـــــه پیش عقــــول حکمت خــوار              پس خـــزیدن نیامـــ ده اســت بـــه کار
                                                                                                             
هــر چـــه یــزدان دهـــد بر آن مگزین  هــر چـه گردون کنــــد در آن منشــین
                                                                                                             
کآنچـــه آن نیست کـــرد هست کنــــد وآنــچه ایـــن بــرفــراشـت پست کنــد
                                                                                                             
)همان: 313(
 

9-11. حکایت مردی که گاوش را با خر همسایه عوض کرد

در میان این دسته از حکایات سنایی ،از همه شیرین تر، حکایت مردی است که در سالی که وبای گاوان شیوع یافته است، به خیال خود، برای آنکه سود کند و بر قضای الهی پیشی بگیرد، گاوش را به همسایه می فروشد و در عوض، خر او را می خرد. از قضا، گاو می ماند و خر می میرد. مرد که از درایت و تدبیر خود مغرور و از تقدیر الهی مغفول است، با خدای قادر متعال اینگونه از در شکایت برمی آید که «چون تو خر را ز گاو نشناسی؟» )همان: 420(.
 

9-11. حکایت مناظره با گدا

معلوم است که سنایی به کار برخی از درویشان و عرفا هم شک میورزد و آنان را هم گرفتار چنین توهمّاتی در راه حقیقت و کشف باطنی می یابد. شاهد این مدعا مناظرۀ بسیار زیبا و گویای او دربارۀ یک گداست؛ وقتی از او علت گداییش را میپرسد و او را سرزنش می کند که «چرا دین به دنیا می فروشی؟»، پاسخی که گدا می دهد، نشان بارز رعونت و خیال های فاسد انسان در این جهان و در مسیر زندگی است:
 
 ابلهــانـــــه جــــــــــواب داد از صف                    کـز پی خــــرقه و جــــــماع و علف
                                                                                                             
راست خــــواهــــی بدین تلنگ خوشم این کنـــم بـه کـــه بار خلق کشـــم  زان ســـوی کدیــــه بـــــــرد آز مـرا تا نباشــد بـــــــه کـــس نیاز مـــرا
                                                                                  )همان: 564(
«گدایی می کنم تا محتاج خلق نباشم». به واقع، هیچ کلامی به این زیبایی و عینیت نمی تواند بازگوکنندۀ اعمال و اندیشههای جاهلانه و درعینحال متکبرانۀ آدمی در این جهان باشد.
غزنوی/113

1. نتیجه

سنایی هر سه حربۀ ادبی تعلیم، هزل و انتقاد را برای دعوت انسان به معرفت و حقیقت اصیل بهکارگرفته است. او پس از طرح تصویر کلی از جهان و هدف از خلقت انسان در مسیر «لِکی اُعرف»، مهمترین وظیفۀ آدمی را کسب معرفت وجودی و ادراک حقیقت می داند. وی در آثار خود، قوای ادراکی باطنی آدمی را منطبق بر اصول نظریات فلاسفه و متکلمان اسلامی مطرح و کارآیی آنها را معرفی می کند و درعینحال، بر ناکارآمدی و محدودیّت این قوا تأکید می ورزد. سنایی با یادآوری کاستی و ناکارآمدی قوای شناختی و ادراکی، انسان را در رهیافت معارف به هوشیاری و دقت فرامی خواند. وی علاوه بر بیانات جدّ و پر از ملامت و خرده گیری به بی دانشی و جهالت خلق، بهویژه داعیه داران علم و شناخت، با آفرینش حکایات و تمثیلاتی که خود نام آنها را هزل تعلیمی نهاده است، گوشه هایی از رعونت و جهالت توأمان آدمی را در فریفتگی به خیالات و اوهام نشان می دهد و از انسان می خواهد که با گرویدن به زهد و دین، راه رسیدن به معرفت را با گام هایی استوارتر بپیماید. بر مبنای این پژوهش، سنایی در اغلب حکایات طنزآمیز با مایه های تعلیمی، انسان ظلوم و جهولی را سرزنش میکند که به خیال و توهم دریافت حقیقت، با اهل معرفت، واصلان حقیقت و حتی خود خداوند محاجه و مناقشه می کنند و در عین جهالت، ادعای شناخت دارند.
 

پینوشت

 بیت من بیت نیست اقلـیم است) سنایی ،1332: 563( 1. هزل من هزل نیست تعلیم اسـت
 که با جـلاب در حلـقت چکاننـد  5. نصیحت داروی تلخ است و بایــد
  ز داروخانـــــۀ سعدی ستــانند )سعدی ،1332: 625( چنین سقمونیای شکــــــرآلـــود
 قوّّت خویش را بـــــه فعــل آور 3. تو به قوّّت خلیــــفه ای به گــهر
 اختیار اسـت شــرح کـــــــرّّمنا آدمی را میـــــــان عقل و هــــوا
 جوهری شد میــــان پردۀ غیــب )سنایی، 1332: 563( آدمی را مدار خـــــــوار که غیـب
 آدم از روح یافت ایـــــن تعــظیم 4. روح انسان عجـایبی است عظیـم
  که در این دیــوخانه زنـدانی است بــــــلعجب روح، روح انسانی است
 آفریده تــــن از گِِل آدمـــی است تن ضعیف و قوی دل آدمــــی است
 نیست از خلق مـــــر ورا همـــسر )همان: 522( لیک دارد میان گِِــــــــل گوهــر
 حیلۀ بیــــــع و ریا و ســـلم است 2. فقها را غــــــرض از خواندن فقه
 جگر از بهـــر تعصب بــــه دم است علما را ز پـــــــــی وعظ و خطاب

/161
زاهدان را ز بـــــــــــرای زه و زه            قل هوالله احـــــــد، دام و دد است فاضلان را ز پـــــــــی لاف فضول                روی در رفع و جر و جزم و ضم است  ادبا را ز پــــــــــــی کسب لجاج                انده نصب و لــــــن و جزم لم است متکلم را از راه خیـــــــــــــــال                   غم اثبات حــدوث و قـــــــدم است                                                                            )سنایی،1310: 26( منابع
آئودی، رابرت) 1336(، معرفت شناسی، ترجمۀ علی اکبر احمدی، تهران، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی.
ابنعربی، محی الدین) 1331( فتوحات، ترجمۀ محمد خواجوی، تهران، مولی.
احمدی، جمال و دیگران )1336(، «اندیشۀ کلامی سنایی دربارۀ عرش و استوا»، نشریۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی کرمان، ش 55، 32- 64.
اسداللهی، خدابخش) 1336(، «بازتاب اندیشه های کلامی شیعه در آثار سنایی غزنوی»، آینۀ معرفت، ش 11، 33-105.
اهلسرمدی، نفیسه) 1331(، «مسئلۀ خیال از دیدگاه ابن عربی»، معرفت، سال 11، ش  122، 61-30.
پارسانسب، محمد) 1333( «از عقل ناصر خسرو تا عقل سنایی»، نشریۀ دانشکدۀ ادبیات کرمان، شمارۀ پیاپی 53، 32- 112.
پالک، جان) 1335(، مفاهیم بنیادین در  معرفتشناسی، ترجمۀ محمد حسین زاده، قم، زلال کوثر.
خاتمی، احمد) 1313(، «طنز روایی و کاربرد عرفانی آن در حدیقه»، ادب فارسی، دورۀ 4، ش 1، 33- 21
حسین زاده، محمد) 1335( پژوهشی تطبیقی در معرفت شناسی معاصر، قم، موسسۀ آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
شاکر، محمد کاظم) 1336(، «پژوهشی در معنای ظنّ و جایگاه معرفتی و اخلاقی آن در قرآن»، مقالات و بررسیها، ش 34، 102-152.
سعدی، شیخ مصلح الدین) 1332(، کلیات، محمدعلی فروغی، تهران، هرمس.
سنایی، مجدود بن آدم )1310( دیوان، به اهتمام پرویز بابایی، چاپ چهارم، تهران، نگاه.
                   )1332( حدیقه الحقیقه و‌شریعه الطریقه، تصحیح محمد روشن، چاپ اول، تهران، نگاه.
شمس، منصور) 1332(، آشنایی با  معرفتشناسی، تهران، طرح نو.
صدر، رویا )1311(، بیست سال با طنز، تهران، هرمس.
طغیانی، اسحاق) 1311(، « جنبههای تعلیمی مثنوی حدیقۀ سنایی»، پژوهشنامۀ ادبیات تعلیمی، ش
 .54-1 ،12
کاکهرش، فرهاد )1333(، «تأثیر اندیشههای کلامی غزالی بر آرای سنایی»، ادبیات عرفانی و اسطوره-شناختی )زبان و ادبیات فارسی(، بهار، دورۀ 2، ش 14،151- 121.
محمدزاده، رضا )1311(، «نقش عوامل معنوی در معرفت با تکیۀ بر قوّّۀ وهم از نگاه ملاصدرا»، پژوهش نامۀ فلسفۀ دین، سال دهم، ش اوّل، پیاپی 11، 2-55.

پایان نامه های دانلودی رشته زیست شناسی

  1. دانلود رایگان متن کامل پایان نامه:بررسی تنوع ژن Coa در استافیلوکوکوس اورئوس های جدا شده از نمونه های بالینی در رشت
  2.  بررسی ارتباط پلی مورفیسم های فاکتورهای انعقادی
  3. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته پزشکی با عنوان بروسلوز
  4. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثر چند نوع فرمولاسیون باکتری سودوموناس فلورسنت
  5. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی توانایی باکتری های جدا شده از طوقه پسته در کرمان
  6. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثر عصاره بافت شش و دم بر تمایز سلولهای بنیادی مزانشیمی به سلولهای عصبی
  7. دانلود پایان نامه رشته زیست شناسی: بررسی تاثیر تاریخ کاشت، تراکم بوته و کود نیتروژن بر بیماری پوسیدگی اسکلروتینیایی
  8. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : اثر کتوپروفن بر سرطان تخمدان القاء شده توسط DMBA
  9. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی آلودگی و ژنوتایپینگ ژن کوآگولاز استافیلوکوکوس اورئوس در پنیرهای سنتی
  10. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : ارزیابی سمیت گوسیپول بر دو رده مشتق از سلولهای بنیادی بافت بیضه
  11. پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : وضعیت تنوع ژنتیکی جدایه­ های ویروس ایکس سیب­ زمینی
  12. دانلود پایان نامه زیست شناسی :تعیین آستانه تشنج ناشی از تزریق درون صفاقی هارمالین در موشهای سوری نر نژاد NMRI
  13. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی درباره میکرو ارگانیسم ها
  14. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : اثرات غلظت های مختلف کلرید کبالت و کلرید کادمیوم
  15. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : غلظت های گوناگون NH4No3 و KNO3 بر روند کشت بافت گل اطلسی
  16. دانلود پایان نامه رشته زیست شناسی : مقایسه جمعیت نماتدهای ریزوسفر زبان گنجشک وآزاد
  17. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی: بررسی اثرات باکتری لاکتوباسیلوس کازئی
  18. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی تاثیر‮ ‬بربرین و ویتامین E بر اختلالات شناختی و حرکتی ‬در‮ ‬موش‮ ‬های‮ ‬صحرایی
  19. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی با موضوع آلودگی هوا
  20. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی درباره گیاه مرزه
  21. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی در مورد انتروباکتریاسه
  22. دانلود پایان نامه رشته زیست شناسی :بررسی ارتباط تشکیل بیوفیلم باکتری اشریشیا کلی یوروپاتوژن
  23. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثرات میکروبی اسانس آویشن و نعناع بر روی پنیر
  24. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : پراکنش وتنوع قارچMacrophomina phaseolina (Tassi) Goid
  25. پایان نامه رشته زیست شناسی : بررسی اثرات گلوکوکورتیکوئیدها بر به خاطر آوری و بازتثبیت حافظه های نزدیک و دور
  26. دانلود پروژه زیست شناسی : بررسی اثرات پروپرانولول روی بازتثبیت حافظه ترس در رت: ارزیابی شدت و سن حافظه
  27. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارزیابی پتانسیل بیوالکتروژنیک باکتری های موجود در پساب صنعتی
  28. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی بیان پروتئین جنینی دخیل در رشد و نمو DPPA2
  29. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی مقاومت نسبت به نالیدیکسیک اسید و مطالعه مولکولی آن
  30. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثرمصرف توام دانه های آفتابگردان، کدو و هندوانه بر حافظه
  31. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارتباط پلی مورفیسم TaqI گیرنده ویتامین D با سرطان پستان
  32. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارتباط پلی مورفیسم Tru9I گیرنده ویتامین D با سرطان پستان
  33. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : اثر ورزش ارادی و اجباری بر تحمل به اثرات ضددردی مورفین
  34. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : جداسازی و شناسائی اندوفیت­های گیاهان داروئی بابونه نعناع فلفلی
  35. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثرات غلظت­های مختلف سدیم کلرید بر کشت بافت بنفشه آفریقایی
  36. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی با موضوع ژیاردیا لامبلیا تک یاخته تاژک دار روده ای
  37. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : شیوع ژن های شیگاتوکسین و اینتیمین در سویه های اشریشیا
  38. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی :جداسازی و شناسایی باکتریهایی با توان تولید اگزوپلی ساکارید
  39. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی :مطالعه چرخه تولید مثلی ماده در افعی زنجانیVipera albicornuta (مراحل اووژنز)
  40. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثر آنتی میکروبی و آنتی ااکسیدان عصاره گالبانوم
  41. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : کاربرد تکثیر دایره ای چرخان برای تشخیص سریع کلادوفیالوفورا بانتیانا
  42. پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زیست شناسی با موضوع گیاهان دارویی
  43. دانلود پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی تنوع ژنتیکی بنفشه آفریقایی Saintpauia ionantha
  44. پایان نامه زیست شناسی : بررسی همراهی پلی­مورفیسم­های شایع ژن های P53 و PAI1 با بیماری اندومتریوز
  45. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : مطالعه ارتباط موتاسیون های ژن های VDR و VEGF با سقط مکرر در زنان
  46. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی :بررسی مورفولوژی و میکروسکوپی قارچ­های مولد مایکوتوکسین
  47. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : جداسازی و شناسایی مولکولی باکتری های حذف کننده فسفات از پساب دفعی
  48. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : تشخیص برخی از سرووارهای سالمونلا انتریکا به کمک Multiplex PCR
  49. پایان نامه ارشد رشته رشته زیست شناسی : بررسی ارتباط پیوستگی بین هموگلوبین D و انواع هاپلوتیپ­های مجموعه ژنی بتاگلوبین
  50. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی :طراحی، انالیز بیوانفورماتیکی، همسانه سازی و بیان مولتی توپ انتی ژن
  51. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثر رسوراترول در آسیب بیضوی
  52. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : تعیین و شناسایی فون ماهیان خلیج گرگان
  53. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی باکتری سالمونلا تیفی در سالاد به وسیله روش LAMP-PCR
  54. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارزیابی استرس اکسیداتیو در بیماران دیابتی نوع دو تحت درمان
  55. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : انگلهای آبزیان و بیماریهای مشترک با انسان
  56. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارزیابی بیان ژنهای λ-Red در سویه های E.coli, Vibrio Cholerae
  57. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی :بررسی افزایش میزان میکرو RNAی21 در سرم بیماران مبتلا به آدنوکارسینومای معده
  58. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی خصوصیات زیستی جنس ماده مارمولک جکوی دم پخ بدریاگای
  59. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : ارزیابی همبستگی فنوتیپی ژنوتیپی صفات اگرومورفولوژیکی
  60. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی نقش لیکوپن بر کاهش کلسترول خون موش نر آزمایشگاهی
  61. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : جداسازی و شناسایی مولکولی باکتریهای مولد آنزیم فروکتوزیل ترانسفراز
  62. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بیان وتخلیص پروتئین نوترکیب DR2418 داینوکوکوس رادیودورانس
  63. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : مقایسه­ خصوصیات سینتیکی آنزیم لیپاز آزاد
  64. پایان نامه ارشد رشته محیط زیست : ارزیابی ریسک زیست محیطی در انبار شرکت ملی پخش فرآورده­های نفتی
  65. پایان نامه ارشد داروسازی: پیش تغلیظ داروی رالوکسیفن به روش میکرواستخراج فاز مایع با استفاده از فیبر توخالی و اندازه گیری دارو به روش HPLC در مقادیر Trace
  66. پایان نامه ارشد رشته زیست شناسی : بررسی اثر موقعیت جغرافیایی و موقعیت تشکیل بذر بر روی سنبله
  67. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی اثر عصاره برگ زیتون و ترکیب اصلی آن(اولئوروپئین) بر سمیت سلولی ناشی از 6-هیدروکسی دوپامین در سلول­های PC12
  68. دانلود پایان نامه ارشد : ارتباط چندشکلی GSTO2 با کاتاراکت
  69. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی اثر عصاره صبرزرد بر تغییرات ایجاد شده ناشی از دیابت القایی موش صحرایی ماده
  70. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی کارایی و مکانیسم تأثیر اوجنول در تعدیل فعالیت خودبخودی
  71. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تأثیر بربرین بر روی آسیب­های عملکردی و بافتی پانکراس
  72. دانلود پایان نامه ارشد : تاثیر عصاره آبی و الکلی گل گیاه ریواس بر فشار خون موش صحرایی نر
  73. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه تغییرات آپوپتوتیک سلول های سرطانی سینه موش های صحرایی ماده
  74. پایان نامه : اثرعصاره الکلی درمنه کوهی بر تشنج ناشی ازپنتیلن تترازول در موش آزمایشگاهی نر
  75. دانلود پایان نامه : بررسی اثر تیتانیوم دی اکسید و نانوذرات تیتانیوم دی اکسید بر جوانه زنی، رشد دانه رست ها و میزان رنگیزه های فتوسنتزی Melissa officinalis،Valeriana officinalis و Mentha piperita
  76. پایان نامه ارشد : بررسی اثرات جایگزینی پودر و روغن ماهی با منابع گیاهی بر فلور باکتریایی روده فیل ماهیان جوان (Huso huso)
  77. پایان نامه : بررسی ارتباط پلی مورفیسم های پروموتر ژن GKN1 با خطر ابتلا به سرطان معده
  78. پایان نامه : بررسی باکتری های احیاء کننده سولفات در عفونت های روده بزرگ و آپاندیسیت
  79. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تاثیر آلدوسترون در بهبود کیفی جنین های حاصل از تخمک های منجمد شده (انجماد شیشه ای) گوسفند
  80. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تاثیرspp. Streptomyces جدا شده از خاک بر انحلال فسفات به منظور تولید کود زیستی فسفاته
  81. پایان نامه ارشد : بررسی تنوع ژنتیکی اقوام ایرانی با استفاده از STR
  82. دانلود پایان نامه : بررسی رابطه ی پلی مورفیسم ژن رسپتور اکسی توسین در دو جایگاه rs2254298 و rs53576 در بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی
  83. پایان نامه ارشد : بررسی مقایسه ای شیوع عفونت هلیکوباکتر پیلوری، هلیکوباکتر هپاتیکوس ، هلیکوباکتر بیلیس و هلیکوباکتر پولوروم در کیسه صفرای بیماران مبتلا و غیرمبتلا به بیماری های صفراوی در بیمارستان الزهرا (س) اصفهان
  84. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی میزان آپوپتوز و قطعه قطعه شدن DNA اسپرم انسانی پس از روش Swim-up در زمان های مختلف
  85. پایان نامه ارشد : پراکنش مکانی و زمانی گاماروس در سواحل استان مازندران بابلسر و فریدون کنار
  86. دانلود پایان نامه ارشد : تاثیر عصاره برگ گیاه جغجغه( prosopis farcta)بر بیان ژن فسفوفروکتوکیناز-1در موش های صحرایی دیابتی (نوع1)
  87. پایان نامه : تولید اریترومایسین بوسیله Saccharopolyspora erythraea با استفاده از منبع نیتروژنی بومی ( ترکیب کنجاله سویا و کنجاله کلزا ) به روش فرمانتاسیون میکروبی
  88. دانلود پایان نامه ارشد : تولید نوروسفر از سلول های بنیادی مزانشیمی مغز استخوان
  89. دانلود پایان نامه ارشد : جداسازی و تهیه تک کلون های القاء کننده پرحساسیتی دیررسDTH) ) از لیشمانیا ماژور و ارزیابی آن ها به صورت in vitro و invivo در مقایسه با لیشمانین
  90. دانلود پایان نامه : جداسازی و شناسایی باکتری‌های تجزیه‌کننده‌ی ترکیبات آروماتیک خلیج فارس، منطقه ساحلی استان بوشهر
  91. دانلود پایان نامه ارشد : شناسایی گونه ها و برآورد باردهی جوامع پریفیتونی در دریاچه ی زریبار با هدف تعیین کیفیت آب
  92. پایان نامه : کلونینگ و بیان ژن آنزیم ال-آسپاراژیناز باکتری E. coli جهش یافته و مقایسۀ خواص این آنزیم با نوع native آن
  93. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه ی باکتری های بی هوازی هالوفیل احیا کننده نیترات مولد بیوسورفکتانت از نفت خام ایران
  94. پایان نامه ارشد : اثرات دریافت اتوسوکسیماید در دوره تکوین بر اضطراب، افسردگی و آپاپتوز سلولی در هسته سجافی پشتی موش های صحرایی
  95. دانلود پایان نامه : اثرات لینالول بر الگوی فعالیت نورونی حلزون و بر همکنش با مکانیسم های سلولی دخیل در القای فعالیت صرعی
  96. پایان نامه : اثرات مجاورت با کورپیریفاس در طی دوره نوزادی بر آستانه تشنج و افسردگی ناشی از کیندلینگ شیمیایی در موش صحرائی
  97. دانلود پایان نامه ارشد : اثرات مجاورت با کورپیریفاس در طی دوره نوزادی بر نقص حافظه فضایی ناشی از کیندلینگ شیمیایی در موش های صحرایی بالغ
  98. پایان نامه ارشد : بررسی ارتباط چند شکلی ژنتیکی ژن هایCAT C-262T وNQO1 C609T با خطر رد حاد پیوند کلیه
  99. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی ارتباط چند شکلی های ژنتیکی CAT C-262T و NQO1 C609T با خطر رد حاد پیوند کبد
  100. دانلود پایان نامه ارشد : تولید و بررسی خصوصیات بیوشیمیایی آلفا آمیلاز باسیلوس لیکنیفورمیس 1390 BR
  101. دانلود پایان نامه ارشد : کاهش اثرات منفی کادمیوم در شکمبه با استفاده از روی و بنتونیت سدیم
  102. پایان نامه : مطالعه ارتباط بین چند شکلی های حذف و اضافه موجود در اینترون 3 ژن XRCC4 و اینترون 16 ژن ACE و خطر ابتلا به اسکیزوفرنیا
  103. اثر بسترهای مختلف کاشت برپاسخ های فیزیولوژیکی و بیوشیمیاییBorzicactus aurantiacus
  104. پایان نامه : اثرات اوکالیپتول بر الگوی فعالیت نورونی حلزون و برهمکنش با مکانیسم های سلولی دخیل در القای فعالیت صرعی
  105. دانلود پایان نامه : بررسی ارتباط چند شکلی­های ژنتیکی GPX1 pro198leu و SOD1 A251G با خطر رد حاد پیوند کلیه
  106. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی ارتباط چندشکلی­های ژنتیکی ژن­های GSTM1 ، GSTT1 و CAT با خطر اعتیاد به مواد مخدر
  107. پایان نامه ارشد:کاربرد میکرو استخراج مایع-مایع پخشی جهت اندازه گیری مقادیر کم پالادیم در نمونه های محیطی با استفاده از اسپکترومتری جذب اتمی شعله
  108. دانلود پایان نامه ارشد : سنتز کمپلکس های پلاتین (II) شامل لیگاند بی فسفین
  109. پایان نامه ارشد: اثرات دریافت اتوسوکسیماید در دوره تکوین بر آستانه تشنج و عملکرد شناختی در موش های صحرایی بالغ
  110. پایان نامه ارشد:بررسی تأثیر لایروبی بر شاخص کیفیت آب WQI، جمعیت ماکروبنتوز و مقدار فلزات سنگین در آب و رسوب و در اروندرود بازه خرمشهر
  111. دانلود پایان نامه ارشد:اثرات اقتصادی- اجتماعی پروژه بین المللی منارید بر شاخص زیست -محیطی بیابان زدایی(مطالعه موردی هامون شهر- سیستان)
  112. پایان نامه : مدلسازی طول موج ماکزیمم جذب رنگهای آزو توسط الگوریتم مورچه و فعالیت داروئی مشتقات کاپساسین با استفاده از ماشین بردار پشتیبان
  113. دانلود پایان نامه : مطالعه اثر مایعات یونی بر پایداری و فعالیت هیدرولازی آنزیم لیپاز ترموانروباکتر ترموهیدروسولفوریکوس
  114. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی اثر فرآورده‌ها ی کفیر موجود در بازار ایران
  115. دانلود پایان نامه ارشد : اثرات گل وبرگ پنیرک Malva sylvestris l. بر اسپرم و مراحل اسپرماتوژنز در موش نژادC-57
  116. پایان نامه : بررسی کارآیی نانوذرات تیتانیوم دی اکسید تثبیت شده در حذف کلرامفنیکول
  117. پایان نامه : بررسی فعالیت نانوکاتالیست آندی بر پایه پلاتین جهت کاربرد در پیل های سوختی الکلی مستقیم (متانول، 2-پروپانول و،2،1- پروپان دی ال)
  118. پایان نامه : اثر عصاره آبی- الکلی برگ و گل گیاه بومادران شیرازی(Achillea eriophora DC.) بر سیستم قلب و عروق و بررسی تداخل اثر آن با سیستم های کولینرژیک، آدرنرژیک و نیتریک اکساید در موش صحرایی نر
  119. پایان نامه ارشد:مطالعه اثرات آنتی اکسیدانی و آنتی گلایکشنی جاسمونیک اسید و الاجیک اسید در بافت ریه موش سوری در شرایط INVITRO
  120. پایان نامه : بررسی فیتوشیمیایی و ارزیابی خواص ضد میکروبی عصاره­های متانولی چند نوع گونه گیاهی علیه باکتری­های گرم مثبت و منفی
  121. پایان نامه : شناسایی اجزای تشکیل دهنده اسانس و بررسی اثرات ضد اکسیدانی، ضد میکروبی و ضد سرطانی دو گیاه Morina persica L. و Physospermum cornubiense (L.) DC.
  122. پایان نامه : ابداع دستگاه جدید اسانس گیری از گیاه با بخار سرد ایجاد شده از طریق کاویتاسیون و مقایسه آن با روش های معمول برروی دو گونه گیاه بومی از خانواده Compositae و بررسی خواص فیتوشیمیایی و بیولوژیکی این دو گیاه
  123. دانلود پایان نامه ارشد : مدل جدید تراوایی برای غشاهای ماتریس آمیخته پرشده بانو ذرات تراوا
  124. پایان نامه : پایان نامه کارشناسی ارشد در رشته‌ی زیست شناسی- سیستماتیک و اکولوژی گیاهی-مطالعه فلوریستیکی و زیستگاهی کوه دکل در شهرستان ممسنی، استان فارس
  125. پایان نامه ارشد : ارزیابی روشهای موجود تشکیل رسوب واکس و ارائه ی یک روش بهبود یافته
  126. پایان نامه ارشد : بررسی اثرات ضد باکتری و ضد قارچی عصاره اسفنج دریایی .Callyslpongiasp خلیج فارس
  127. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه نقش استیله شدن بر ساختار و ویژگی های آمیلوئیدی هورمون انسولین
  128. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی نقش سیلیکون در کاهش اثرات کادمیوم بر رشد گیاهچه گوجه فرنگی
  129. پایان نامه ارشد : بررسی اثر محافظتی یوژنول در مقابل سمیت ناشی از هایپرآمونیا در هیپوکمپ موش صحرایی- از دیدگاه مولکولی
  130. پایان نامه ارشد: بررسی تأثیر بربرین بر روی آسیب­های عملکردی و بافتی بیضه ناشی از نارسایی حاد کلیوی القاء شده توسط ایسکمی ری­پرفیوژن در رت­های نر
  131. دانلود پایان نامه ارشد: بررسی تنوع ژنتیکی درون جمعیتی و بین جمعیتی ماهی گورخری فارسیAphanius farsicus Teimori, Esmaeili & Reichenbacher, 2011 (شعاع بالگان: کپورماهیان دندان‌دار) در استان فارس با استفاده از نشانگر هسته‌یی ریزماهواره
  132. پایان نامه ارشد : بررسی بیوسیستماتیکی بخشه Viola در شمال ایران
  133. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تشریحی و میکرومورفولوژیک برگ آویشن دنائی
  134. دانلود پایان نامه ارشد :بررسی ارتباط بین پلی مورفیسم های فاکتورV لیدنG1691A MTHFR C677T،1298A C
  135. پایان نامه ارشد: بررسی تأثیر کوئرستین بر اختلالات عملکردی ناشی از نارسایی حاد کلیوی القاء شده توسط ایسکمی / خونرسانی مجدد در رت های نر بیهوش شده
  136. دانلود پایان نامه : بررسی میزان ترکیبات فنلی و پتانسیل آنتی اکسیدانی گیاه برگ بو
  137. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه تئوری مکانیسم وسینتیک واکنشهای گوگرد(3P)با متان و اتان
  138. دانلود پایان نامه ارشد : سنتز سه جزیی اسپیرو 1,3-اکسازین­ها با استفاده از ایمین­های مزدوج، استر استیلنی
  139. دانلود پایان نامه ارشد : شبیه سازی دینامیک ملکولی استخلافات پورفیرین
  140. دانلود پایان نامه ارشد :مطالعه آزمایشگاهی پدیده ی سایش مایع حاوی شن در خطوط لوله
  141. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه فونستیکی ماهیان حوضه خلیج فارس با رویکرد حفاظتی
  142. پایان نامه ارشد : معرفی روش MPCA روش منتخب آژانس کنترل آلودگی مینسوت در مکانیابی و ارزشیابی محل های دفن مواد زائد جامد و کاربرد آن
  143. پایان نامه ارشد : مقایسه کارآیی پوشش‌های کروم و کروم‌ اکسید برای جلوگیری از خوردگی فولاد کورتن در آب دریا
  144. دانلود پایان نامه : بررسی اتصال و تشکیل بیوفیلم باکتریایی بر روی سطوح و اثر عوامل ضد میکروبی بر روی آن
  145. پایان نامه : بررسی اثر عصاره هیدروالکلی برگ زیتون (Olea europea L.) بر روی قلب و عروق و تداخل اثر آن با سیستم های کولینرژیک و آدرنرژیک در موش صحرایی نر
  146. پایان نامه ارشد: تأثیر فلزات سنگین بر خصوصیات رویشی گیاه دارویی کَوَر (Capparis spinosa L.) در منطقه هشتگرد
  147. پایان نامه : سنتز گزینش­پذیر برخی از مشتق­های دی­هیدرو­پیرانو[C-۲,۳] کرومن و بیس­کومارین از طریق واکنش­های سه­جزئی با استفاده از نانوذرات منیزیم اکسید
  148. دانلود پایان نامه : مطالعه فلورستیکی و زیستگاهی منطقه آبدر،شهرستان شهربابک، استان کرمان
  149. پایان نامه ارشد: بررسی اثرات جایگزینی پودر و روغن ماهی با منابع گیاهی بر فلور باکتریایی روده فیل ماهیان جوان
  150. دانلود پایان نامه ارشد: بررسی تنوع ژنتیکی اقوام ایرانی با استفاده از STR
  151. پایان نامه ارشد: بررسی مقایسه ای شیوع عفونت هلیکوباکتر پیلوری و هلیکوباکتر هپاتیکوس در کیسه صفرای بیماران مبتلا و غیرمبتلا به بیماری های صفراوی
  152. پایان نامه ارشد: بررسی میزان آپوپتوز و قطعه قطعه شدن DNA اسپرم انسانی پس از روش Swim-up در زمان های مختلف
  153. پایان نامه ارشد: بررسی تنوع گیاهی و فیتوسوسیولوژیکی پارک های جنگلی نور و سیسنگان استان مازندران
  154. پایان نامه ارشد: مطالعه باکتری های بی هوازی هالوفیل احیا کننده نیترات مولد بیوسورفکتانت از نفت خام ایران
  155. پایان نامه ارشد: کلونینگ و بیان ژن آنزیم ال-آسپاراژیناز باکتری E.coli جهش یافته و مقایسه خواص این آنزیم با نوع native آن
  156. پایان نامه ارشد : مطالعه فلوریستیکی و زیستگاهی کوههای روستای سیوند شهرستان مرودشت، استان فارس
  157. دانلود پایان نامه : واکنش های یک کمپلکس دو هسته ای پلاتین (II) با تعدادی لیگاند دهنده
  158. دانلود پایان نامه:: کارشناسی ارشد بوم شناسی آبزیان شیلاتی
  159. پایان نامه ارشد : بررسی اثر بوریک اسید بر مورفولوژی و توان زیستی سلول های بنیادی مزانشیمی
  160. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی امکان کاربرد زیست منطقه گرایی در تعیین زیست منطقه های ایران
  161. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تنوع گیاهی و فیتوسوسیولوژیکی پارک­های جنگلی نور و سیسنگان، استان مازندران
  162. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی توان های محیطی جهت توسعه اکوتوریسم بر مبنای توسعه پایدار
  163. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی ساختار الکترونی وخواص لیگاند شیف باز N4S2
  164. پایان نامه ارشد:تولید آنزیم پروتئاز در بیوراکتور سینی‌دار با استفاده از فرآیند تخمیر حالت جامد
  165. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی و انتخاب سیستم مناسب تصفیه آب تولید شده همراه نفت
  166. دانلود پایان نامه ارشد : سنتز و مطالعه بر روی گرانروی محلول،حل پذیری، گرماتابی و بلورینگی
  167. دانلود پایان نامه ارشد:اثرکود نیتروژن و فاضلاب خام وتصفیه شده روی بیوماس و مقدارکربوهیدرات سورگوم شیرین Sorghum bicolor L. Moench
  168. دانلود پایان نامه ارشد :بررسی اثر عصاره آبی – الکلی برگ گردو Juglans regia L. بر روی سیستم قلب و عروق در موش صحرایی نر
  169. دانلود پایان نامه:آنالیز بیوانفورماتیکی، کلونینگ و بیان ناحیه C2 پروتئین 166CD در میزبان پروکاریوتی
  170. پایان نامه ارشد:مطالعه و شناسایی سویه های باکتریایی تولیدکننده کوتیناز
  171. پایان نامه ارشد:مطالعه برای به دست آوردن الگوی شناسایی بین بیماران سرطان کولون و افراد سالم با استفاده از HNMR اسپکتروسکوپی
  172. دانلود پایان نامه:کلون سازی نمونه ی جهش یافته ی Rice nsltp2 با هدف کاهش خاصیت آنتی ژنی و افزایش کارآمدی زیستی آن
  173. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی زیست شناسی و رفتار تخم گذاری روی کرم میوه خوار خرما
  174. دانلود پایان نامه ارشد:اپیدمیولوژی مولکولی پروتئینP2 غشای خارجی در هموفیلوس آنفلوانزا
  175. دانلود پایان نامه:اثر استرس در دوران های مختلف زندگی در موش صحرایی مادر بر ابتلای به ابتلای به صرع در نوزادان در مدل کیندلینگ شیمی-PQWVFKLW
  176. دانلود پایان نامه:ارزیابی اثر ضدمیکروبی نانواسانس های اسطوخودوس، درمنه، دارچین و مورد بر روی میکروب های شایع در سینوزیت عفونی
  177. دانلود پایان نامه:ارزیابی اثر عصاره پلاکتی مشتق از خون‌بند ناف‌بر تکثیر فیبروبلاست و فعال شدن مسیر پیام رسانی Smad
  178. پایان نامه ارشد:ارزیابی کارایی اوره بعنوان یک منبع نیتروژنی ارزان در تولید اریترومایسین توسط Saccharopolyspora erythraea به روش فرمانتاسیون
  179. دانلود پایان نامه: آنالیز بیان چندین ژن مهم در مسیر Signal transductionو پارامترهای فیزیولوژیک مرتبط با آن در پاسخ به تنش خشکی در دو رقم حساس و مقاوم گیاه کلزا
  180. دانلود پایان نامه ارشد:انالیز بیوانفورماتیکی، کلونینگ و بیان ناحیه V پروتئین 166CD در میزبان پروکاریوتی
  181. پایان نامه ارشد:انالیز بیوانفورماتیکی، کلونینگ و بیان ناحیه خارج سلولی 166CD در میزبان پروکاریوتی
  182. دانلود پایان نامه:آنالیز مولکولی ژن مولد کپسول PRP در نمونه های هموفیلوس آنفلوانزا تیپ b جدا شده از نمونه های بالینی به منظور انتخاب بهترین سویه واکسینال بومی
  183. پایان نامه ارشد:بررسی اثر حفاظتی عصاره الکلی یونجه (Medicago sativa) بر روی آنزیم­های عملکردی کبد و پارامترهای خونی در مسمومیت کبدی در جوجه‏های گوشتی نژاد Rass
  184. دانلود پایان نامه:بررسی اثر ژل آلوئه ورا بر روی فاکتورهای اسپرمی و تغییرات هیستوشیمیایی بیضه در موش های صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین
  185. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی اثر عصاره آبی- الکلی پروپولیس ایرانی برساختار
  186. دانلود پایان نامه:بررسی اثر عصاره آرتیشو در مسمومیت کبدی حاد ناشی از استامینوفن در موش صحرایی نر نژاد ویستار
  187. دانلود پایان نامه:بررسی اثرات محافظت کبدی گیاه کرفس بر سمیّت القا شده توسط تترا کلرید کربن در موش های سفید بزرگ آزمایشگاهی نر نژاد اسپراگوداولی
  188. پایان نامه ارشد:بررسی اثر لیپو پلی ساکارید استخراج شده از سالمونلا انتریکا بر فعالیت COX-2، H2O2 وNO در زخم تجربی ایجاد شده در پوست موش
  189. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی اثرضد ویروسی عصاره گیاه مرزه علیه ویروس هرپس سیمپلکس تیپ یک درکشت سلول
  190. دانلود پایان نامه:بررسی ارتباط پلی مورفیسم های فاکتورهای انعقادی PT(rs1799963)، FGB (rs1800790) و PAI-1(rs1799889) در زنان ایرانی مبتلا به میوم رحمی
  191. پایان نامه ارشد:بررسی ارزش تشخیصی روش های بیوشیمیایی (ADA و IFN-γ) و میکروبی برای تشخیص سل در نمونه ی پلور بیماران مبتلا به سل فعال پلور در شهر تهران
  192. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی آلودگی فاژهای لاکتوباسیل‌های بومی جدا شده از نمونه‌های لبنی ایران
  193. پایان نامه ارشد:بررسی ایمنی همورال کونژوگه LPS بروسلا آبورتوس S99 با Omp ماژور بروسلا آبورتوس RB51
  194. پایان نامه ارشد:بررسی پلی مورفیسم ژن کد کننده پروتئین متصل شونده به ویتامین D در کودکان مبتلا به سرطان لنفوئیدی حاد در مقایسه با کودکان سالم
  195. دانلود پایان نامه:بررسی برخی عوامل فیزیولوژیکی و مولکولی موثر در بردباری به آلومینیم خاکهای اسیدی درارقام مختلف گیاه لوبیا قرمز
  196. پایان نامه ارشد:بررسی پلی مورفیسمT) 509C-)، ژن TGF-β1 در بیماران مبتلا به ریفلاکس وزیکویورترال(VUR) به روش PCR-RFLP در استان کرمان
  197. پایان نامه ارشد:بررسی تاثیر داروی بلئومایسین بر توان باروری و پارامترهای اسپرمی در موش های صحرایی نر
  198. دانلود پایان نامه:بررسی تاثیر کشت همزمان سلول­های مزانشیمال مجاور شده با ویتامینD3 روی قابلیت فاگوسیتوز و انفجار تنفسی نوتروفیل­های خون محیطی در رت.
  199. دانلود پایان نامه:بررسی تاثیر محلول­پاشی نانو­کلات پتاسیم بر خصوصیات فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی برگ توتون رقم کوکر 347
  200. دانلود رایگان متن کامل پایان نامه:بررسی تنوع ژن Coa در استافیلوکوکوس اورئوس های جدا شده از نمونه های بالینی در رشت
  201. پایان نامه ارشد:بررسی تنوع ژنتیکی جمعیت­های بلوط ایرانی(Lindl. Quercus brantii) در بخشی از منطقه زاگرس با استفاده از مارکر مولکولی SRAP
  202. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی جهش­های شایع ژن(MAPT , APOE) در بیماران ایرانی مبتلا به آلزایمر دیررس
  203. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی چرخه اووژنز لاسرتای سبز خزری(Lacerta strigata) در استان مازندران
  204. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی فون مارهای منطقه مارکوه در استان سمنان
  205. دانلود پایان نامه:بررسی مقاومت افزایش یافته به آنتی بیوتیک‌های گروه آمینوگلیکوزیدی (HLAR) در انتروکوکوس فکالیس با روش کشت و Multiplex-PCR
  206. پایان نامه ارشد:بررسی مقاومت دارویی و فراوانی ژنهای blaVIM و blaNDM در اسینتوباکتربومانی های ایزوله شده از بیماران شهرتهران
  207. دانلود پایان نامه:بررسی مقایسه ای اثر حفاظتی عصاره هیدرو الکلی میوه سنجد بر اسپرماتوژنز موش های سفید بزرگ آزمایشگاهی نر در حضور اشعه ی Wi-Fi و یا تیمار با داروی بوسولفان
  208. پایان نامه ارشد:بررسی مقایسه­ای پروفایل پروتئینی مایکوباکتریوم ­توبرکلوزیس و مایکوباکتریوم ­بوویس به روش SDS-PAGE
  209. دانلود پایان نامه:بررسی میزان آپوپتوز و قطعه قطعه شدن DNA اسپرم انسانی پس از روش Swim-up در زمان های مختلف
  210. پایان نامه ارشد:بررسی میزان بار میکروبی گوشت‌های بسته‌بندی شده قرمز و سفید در سطح تهران و تعیین کمی باقیمانده آنتی‌بیوتیک‌ها در گوشت سفید، قرمز، شیر، تخم مرغ با بررسی کروماتوگرافی مایع Hplc) ( و ایمونواسی (Elisa)
  211. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی میزان بیان ژن گیرنده استروژن آلفا در زنان مبتلا به سرطان سینه
  212. پایان نامه ارشد:بررسی نقش گیرنده 5-HT1A بر تقویت پتانسیل های میدانی شکنج دندانه دار در مدل صرعی کیندلینگ موش صحرایی
  213. پایان نامه ارشد:بررسی نسبت جمعیتی اسپرم‌های واجد کروموزم X‌و Y تحت تأثیر برخی عوامل محیطی در گونه گاو با استفاده از تکنیک Real-Time PCR
  214. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی وجود ژن اسکوالن اپوکسیداز در قارچ درماتوفیت ترایکوفایتون ویولاسئوم
  215. پایان نامه ارشد:بررسی وجود و تعیین هویت فاکتورهای پاتوژنیسته در سویه های اشرشیا کلی یوروپاتوژن جدا شده از بیماران مراجعه کننده به بیمارستان بقیه الله (عج) تهران
  216. دانلود پایان نامه:بهینه سازی فرآیند تولید پروتئینهای نوترکیب در سیستم بیان موقت TGE (Transient Gene Expression) از دیدگاه Scale –Up در بیوپروسه
  217. دانلود پایان نامه ارشد:بیوسیستماتیک مولکولی گونه های جنس Rindera از تیره Boraginaceae
  218. پایان نامه ارشد:تاثیر عصاره هیدروالکلی برگ گیاه ترخون بر سطوح پلاسمایی هورمونهای تیروئیدی (T₃,T₄) و TSH و تغییرات بافت تیروئیدی در موش صحرایی نر بالغ
  219. دانلود پایان نامه:تاثیر کاهش حجم مایع بلاستوسل قبل از انجماد شیشه­ای بر بیان ژن­های اختصاصی اندودرم اولیه رویان موش
  220. دانلود پایان نامه:تجمع زیستی فلزات سنگین(نیکل و کادمیوم) در بافت اسکلتی و رسوبات مرجان های سخت غالب در جنوب جزیره قشم – خلیج فارس
  221. دانلود پایان نامه:ترکیبات درج شده بر روی برچسب نمونه های مورد مطالعه از آزمون PCR با آغازگرهای اختصاصی
  222. پایان نامه ارشد:تعیین بهترین مرحله پیشرفت جنینی در برابرتاثیرات DMSO و EG به عنوان مواد محافظ انجماد شیشه ای بر روی کیفیت مراحل مختلف شکافتگی در جنین های موش سوری.
  223. پایان نامه ارشد:تغییرات فعالیت سطح سرمی آنزیم پاراکسوناز 1 به دنبال آسیب های ناشی از سوختگی حرارتی
  224. پایان نامه ارشد:تهیه کونژوگه پلی ساکارید PRP هموفیلوس آنفلوآنزا تیپ b با اگزوتوکسین A سودوموناس آئروژینوزا و سنجش ایمنی زایی آن در مدل حیوانی
  225. دانلود پایان نامه:توسعه تست آویدیته الایزا با استفاده از پروتئینهای نوترکیب برای تمایز عفونت حاد از مزمن توکسوپلاسما
  226. پایان نامه ارشد:جداسازی هم زمان ژن‏های عامل مقاومت افزایش یافته به آمینوگلیکوزیدهاaac(6ʹ)-Ie-aph(2ʹʹ)-Ia ، ant(4)-Іa،aph(3ʹ)-IIIa در انتروکوک های ایزوله شده از بیماران شهر تهران با روش مولکولی Triplex-PCR
  227. دانلود پایان نامه:جداسازی و تشخیص مولکولی پاراکوویروس های انسانی از نمونه کلینیکی کودکان مبتلا به گاستروانتریت به روش تکنیک مولکولی RT_PCR
  228. دانلود پایان نامه:جداسازی و خالص سازی پروتئین نوترکیب PorA و کانژوگاسیون آن با LPS باکتری بروسلا ملیتنسیس
  229. پایان نامه ارشد:جداسازی و شناسایی باکتری های لاکتوباسیلوس و بیفیدوباکتریوم از انواع مختلف پنیر (سنتی) و بررسی خاصیت ضد باکتریایی آن ها
  230. پایان نامه ارشد:جداسازی و شناسایی گونه های کاندیدا و ارزیابی حساسیت آنها به فلوکونازول (Fluconazole) در مبتلایان به فرم عود کننده ولوواژینیت کاندیدیایی ( RVVC ) شهرستان گناباد
  231. دانلود پایان نامه:جداسازی و شناسایی مولکولی باکتری­های اندوفتیک گیاه گندم و بررسی اثرات آنتاگونیسمی آن­ها علیه پاتوژن­های قارچی گیاه
  232. دانلود پایان نامه ارشد:جداسازی و شناسایی مولکولی باکتری‌های خاک‌زی مولد آنزیم ال-آسپارژیناز
  233. دانلود پایان نامه:جداسازی وبهینه سازی باکتری های تجزیه کننده ترکیبات فنلی در آلاینده های نفتی دریای خزر
  234. دانلود پایان نامه:جداسازی، تعیین هویت مولکولی وتهیه الگوی ژنومی مایکوباکتریوم های کمپلکس توبرکلوزیس ازگاوهای توبرکولین مثبت استان خراسان
  235. پایان نامه ارشد:حذف علف کش بنتازون به عنوان یک آلاینده در حضور نانو ذرات TiO2/SiO2 که یک نانو کاتالیست
  236. دانلود پایان نامه ارشد:داروهای گیاهی
  237. دانلود پایان نامه: ژنوتایپینگ سویه های سالمونلا انتریکا سرووار انتریتیدیس جدا شده از نمونه های بالینی از تهران بر پایه ی روش Multilocus vriable VNTR Analysis( MLVA)
  238. پایان نامه ارشد:شناسایی جهش در ژن آنژیوتانسین بیماران مبتلا به آترواسکلروزیس مراجعه کننده به بیمارستان افشار یزد
  239. دانلود پایان نامه:شناسایی و بررسی حضور باکتری های بی هوازی نفت زی قادر به استفاده از نفت خام به عنوان تنها منبع کربن ، انرژی و ازت
  240. دانلود پایان نامه:شناسایی و مقایسه تنوع گونه ای ماکرو بنتوزهای چشمه های باداب سورت،زرابه،قل قل و کورچشمه در استان های سمنان و مازندران
  241. دانلود پایان نامه:طراحی کمومتری مرکب مرکزی برای بهینه‌سازی شرایط میکرواستخراج بانوارحلال و مقادیر کم داروی donepezil از نمونه‌های بیولوژیکی ادرار وپلاسما و اندازه‌گیری با HPLC
  242. دانلود رساله دکتری:طراحی نرم­ افزاری پپتید اختصاصی متصل­ شونده به کادمیم و ساخت سیستم نمایش­ سطحی باکتریایی براساس پیلی CS3 برای حذف فلزات­ سنگین با حداکثر تمایل به کادمیم
  243. دانلود پایان نامه ارشد:طراحی و استقرار روش جدید سم زدایی سریع از واکسن سیاه سرفه
  244. پایان نامه ارشد:طراحی و ساخت واکسن کاندید یونیورسال بر علیه ویروس های پاپیلوماانسانی سویه های 6.11.16.18.31.45 بر پایه پروتئین های L1 و L2
  245. دانلود پایان نامه:غربالگری اکتینومایست‌های نگهداری شده در کلکسیون میکروارگانیسم‌های دانشگاه تهران برای تولید ترکیبات ضد سرطان ریه
  246. پایان نامه ارشد:کاربرد نشانگر مولکولی میکروستالیت ISSR در تنوع ژنتیکی توده‌های زنبور عسل Apis mellifera L. برخی از نقاط ایران
  247. دانلود پایان نامه:کلونینگ و بیان فاکتور محرک رشد کلنی گرانولوسیتی(GCSF) نوترکیب در مخمر Hansenula Polymorpha
  248. دانلود پایان نامه ارشد:کلونینگ، بیان، تخلیص و بررسی فعالیت آنزیم سراپپتیداز حاصل از سراشیا مارسسنس
  249. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه سیکل تولیدمثلی افعی قفقازی در ماه های مختلف سال
  250. پایان نامه ارشد:مطالعه ­ی اثر بخشی عصاره­ ی هیدروالکلی گیاه درمنه کوهی (Artemisia herba- alba)بر روند اووژنز و مقایسه ی آن با متفورمین در موش های صحرایی دیابتی شده (مطالعات هیستوپاتولوژیک و استریولوژیک)
  251. دانلود پایان نامه:مقایسه تاثیر حرکت درمانی در آب و مصرف مکمل های گلوکزامین و کوندراتین در زنان 40 تا 60 سال مبتلا به بیماری استئوآرتریت زانو (آرتروز زانو)
  252. پایان نامه ارشد:مقایسه ی میزان وقوع آپوپتوزدر بافت بیضه ی موش نابالغ پس از استفاده از دو روش انجماد شیشه ای متفاوت
  253. دانلود رساله ی دکتری:بررسی ارتباط بین توده‌ی بدنی، اختلالات هورمونی و برخی عوامل خونی در بیماران مبتلا به سندرم تخمدان‌ پلی‌کیستیک (PCOS)
  254. دانلود رساله دکتری:نقشه یابی فیزیکی مقایسه ای ژن های BMPR1B، BMP15 و GDF9 با استفاده از تکنیک FISH روی کروموزوم های گاو، گاومیش رودخانه ای، گوسفند و بز
  255. دانلود پایان نامه:مطالعه تئوری برهم­کنش در کلاسترهای H2SO4…HNO…(H2O)n (n = 0-2)
  256. پایان نامه ارشد:طراحی چند رنگ آلی نیتروژن دار و بررسی توتومری درآنها بر اساس محاسبات مکانیک کوانتومی Ab initio
  257. دانلود پایان نامه:Fe3O4پیریمیدین-5-اون با استفاده از نانو کاتالیزگر [d-3،2]بررسی سنتز مشتقات جدید 7-آریل-6-سیانو پیریدو
  258. دانلود پایان نامه ارشد:روش جدیدی در سنتز 2-آمینو-4-آریل کرومن-3-نیتریل ها
  259. دانلود پایان نامه:استخراج و تجزیه کمی و کیفی اسانس اکسشن‌های مختلف Achillea filipendula
  260. دانلود پایان نامه:استفاده از مزوپروسSnO2/Al-MCM-41 تحت تابش نور مریی وماوراء بنفش برای تجزیه نوری رنگدانه متیلن بلو
  261. دانلود پایان نامه:اصلاح الکترود خمیرکربن با نانو ذرات SiO2 و کاربرد آن به عنوان زیست حسگر الکتروشیمیایی در بررسی برهم­کنش ساختار DNA­-i-motif با تاموکسیفن و اندازه­گیری الکتروشیمیایی آن
  262. دانلود پایان نامه ارشد:اصلاح رفتار رزین اپوکسی با افزایش نرم­ کننده و شتاب­ دهنده
  263. دانلود پایان نامه ارشد:اندازه گیری دی کرومات در آب توسط روش فیلم اسکنومتری
  264. پایان نامه ارشد:اندازه‌گیری ایزوپرنالین در ادرار به روش میکرواستخراج مایع – مایع پخشی و گاز کروماتوگرافی
  265. دانلود پایان نامه:بررسی اثر گونه­ ی سوم و محاسبه ضریب دوم ویریال گاز F2با استفاده از سطح نظریQCISD(T)/aug-cc-pVTZ
  266. پایان نامه ارشد:بررسی اثر نرکیبات پلیمری کاتیونی بر روی تار مو با استفاده از داده های نظری و اسکن میکروسکوپ الکترونی (SEM)
  267. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی اثرات امواج مایکروویو براسانس و ترکیب شیمیایی موجود در گونه ی گیاهی رزماری
  268. دانلود پایان نامه:بررسی برخی خواص ترمودینامیکی سیستم­های دوتایی شامل سولفولان با کلروبنزن، برموبنزن و نیتروبنزن در دماهای مختلف
  269. پایان نامه ارشد:بررسی تاثیر متیل جاسمونات بر متابولیت­های ثانویه و اثرآنتی­اکسیدانی گیاه نعنا فلفلی ومیزان اسانس آن Mentha piperitaL.
  270. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی جذب و رهایش داروی اکسی تتراسایکلین بر روی گرافن اکساید عامل دار شده
  271. دانلود پایان نامه:بررسی حذف مواد آلی رنگزا در مقادیر کم از آبهای آلوده شده طی فرایندهای اکسایش پیشرفته در حضور نور خورشید و نور فرابنفش با استفاده از فتو­راکتور­های متمرکز کننده
  272. دانلود پایان نامه:بررسی سنتیک فرایندهای تخریب فوتوکاتالیزوری 5-4-(دی متیل آمینو بنزیلیدن) ردانین در مجاورت فوتوکاتالیزورهای نانو تیتانیوم دی اکسید و نانو روی اکسید
  273. پایان نامه ارشد:بررسی عملکرد فرایند انعقاد سازی به هنگام استفاده از ترکیبی از نانو ذرات اکسید روی و پلی سولفات آهن و مقایسه ی آن با پلی آکریل آمید و چند پلی الکترولیت متداول بر روی پساب پایه روغنی خروجی از عملیات حفاری
  274. دانلود پایان نامه:بررسی فعالیت نانوکاتالیست آندی بر پایه پلاتین جهت کاربرد در پیل های سوختی الکلی مستقیم(متانول، 2-پروپانول و،2،1- پروپان دی ال)
  275. پایان نامه ارشد:بررسی مواد تشکیل دهنده اسانس وعصاره چند گونه از گیاهان بومی شمال ایران مانند گونه گیاهی عشقه (Hedera Pastuchovii) ولیلکی ((GleditsiaCaspica وتعیین خواص ضدباکتریایی وآنتی اکسیدانی
  276. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی نظری ساختار، پیوند و ویژگی های طیفی داروهای پادتومری کمپلکس های روتنیم با بازهای DNA.
  277. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی نظریه تابع چگالی تعادل­های توتومری هترو­آروماتیک­ها :مطالعه NBO
  278. دانلود پایان نامه:بررسی نقش سدیم هیدروژن سولفات تثبیت شده روی نان سیلیکا جهت تهیه برخی از مشتقات کومارین
  279. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی واکنش ترانس استریفیکاسیون روغنهای گیاهی با استفاده از مایکروویو
  280. دانلود پایان نامه:بررسی واکنش تک ظرفی اسپایرو دی هیدروفوران حاصل از 1و3- سیکلوهگزان دی اون با سیانوژن برومید و آلدهیدهای مختلف در حضور سدیم متوکسید و یا اتوکسید
  281. پایان نامه ارشد:بسپارش تراکمی 2-[(پارا-تولیل)اکسی]-4و6 دی کلروتری آزین با اتیلن دی آمین و کاربرد آن در جذب فلزات
  282. دانلود پایان نامه ارشد:بهره­ گیری از کاتالیزگرهای جدید در سنتز یک مرحله­ ای نووناگل
  283. پایان نامه ارشد:پلیمریزاسیون اتیلن با کاتالیزوری بر مبنای کروم و بررسی برخی از پارامترهای مؤثر در پلیمریزاسیون
  284. دانلود پایان نامه ارشد:پلیمریزاسیون امولسیونی مونومرهای اکریلیکی برای بهبود خواص چسب‌های حساس به فشار
  285. پایان نامه ارشد:پیش‌تغلیظ واندازه گیری داروی پنتوپرازول سدیم سسکوهیدرات در نمونه­ های حقیقی با­‌‌ استفاده از نانوذرات مغناطیسی اکسید آهن بهبود داده شده با ستیل تری متیل آمونیوم برماید
  286. دانلود پایان نامه:تخریب فتوشیمیایی رودامین B درمحلول های آبی با استفاده از نانو فتوکاتالیست ZnO آلاییده با C, N ,S
  287. دانلود پایان نامه ارشد:ترکیبهای آروماتیک معدنی، مطالعه نظری ساختار،پیوند، ویژگی های طیفی و نوری
  288. پایان نامه ارشد:تهیه پلیمر جدید قالب یون با اندازه نانو جهت جداسازی و پیش تغلیظ یون­های­ فلزی نیکل از محلول­های آبی
  289. دانلود پایان نامه ارشد:تهیه سبز آسیلال­ها و استات­ها از آلدهید­ها و الکل­ها در شرایط بدون حلال
  290. دانلود پایان نامه:تهیه کرم حاوی عصاره حلزون و روغن شترمرغ و بررسی خصوصیات فیزیک وشیمیایی آن
  291. دانلود پایان نامه ارشد:تهیه لاستیک نیتریل به روش پلیمریزاسیون امولسیونی و بررسی خواص آن
  292. پایان نامه ارشد:تهیه نانو ذرات زئین و مطالعه کاربردهای تجزیه­ای و زیست محیطی آن
  293. دانلود پایان نامه:تهیه و شناسایی کمپلکس مولیبدن تثبیت شده روی کربن فعال و بررسی خاصیت کاتالیزوری آن
  294. دانلود پایان نامه:جداسازی و اندازه گیری فوران به روش (SolidPhaseMicroextraction)SPME با استفاده از پلیمر قالب مولکولی
  295. دانلود پایان نامه ارشد:حذف ناخالصی­های فلزی اسید فسفریک به روش جداسازی جزء به جزء با کف
  296. دانلود پایان نامه:حذف همزمان آرسنیک و باکتری از آب با استفاده از نانوجاذب های برمبنای کیتوسان اصلاح شده با فلز
  297. دانلود پایان نامه:رزین‌های آلکیدی بر‌پایه‌ی روغن بزرک پر‌شده با نانو‌ ذره‌های خاک رس اصلاح شده با روغن بزرک: مطالعه بر‌روی رفتار ترمو- مکانیکی نانو‌آمیزه‌ها
  298. دانلود پایان نامه:ساخت و مشخصه‌یابی فوتوکاتالیست‌های پایه نانوتیتانیا برای گوگردزدایی ترکیب مقاوم گوگردی دی‌بنزوتیوفن
  299. دانلود پایان نامه ارشد:سازوکار بازاریابی و فروش مواد شیمیایی در صنایع
  300. پایان نامه ارشد:سنتز پلیمر قالب مولکولی برای استخراج فاز جامد جیوه با استفاده از لیگاند دی اتیل دی تیوکاربامات
  301. دانلود پایان نامه:سنتز پلیمر متا آکریلات دارای نانو حفره اختصاصی برای جداسازی6_هیدروکسی _2 ،4 ،5_ تری آمینو پریمیدین به عنوان ناخالصی داروی اسید فولیک
  302. دانلود پایان نامه:سنتز ترکیبات سه جزیی اسپیرو کینولین تحت شرایط کاتالیز شده توسط هگزا متیلن تترا آمین و پارا تولوئن سولفونیک اسید در آب
  303. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز تک مرحله‌ای مشتقات جدید تیازول و بیس تیازول با اتصال‌های متنوع
  304. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز سبز 2- فنیل ایمیدازول های جوش خورده با استفاده از مایع یونی
  305. پایان نامه ارشد:سنتز سبز 2-فنیل اکسازول ها ی جوش خورده با استفاده از مایع یونی
  306. پایان نامه ارشد:سنتز سه جزیی اسپیرو 1,3-اکسازین­ها با استفاده از ایمین­های مزدوج، استر استیلنی و ترکیبات کربونیل­دار فعال و مطالعه فعالیت­های زیست شناختی آن­ها
  307. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز مشتقات پیرانوپیرانها
  308. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز مشتقات جدید 2-آمینو کینازولین
  309. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز مشتقاتی از 2-((3- ایندولیل)(فنیل متیل)) ایندان دیون ها
  310. دانلود پایان نامه:سنتز موثر سه جزئی مشتقات جدید 4-آریل-5-(ترشری-بوتیل­آمینو)-2-(1-متیل-1H-پیرول-2-ایل)فوران-3-کربونیتریل
  311. پایان نامه ارشد:سنتز نانو ذرات طلا با استفاده از پوست درخت بید واندازه گیری سیستئین به روش طیف سنجی و رنگ سنجی
  312. پایان نامه ارشد:سنتز نانو ذرات مغناطیسی با پوشش طلا مزدوج شده با سیستامین به عنوان عامل انتقال دارو
  313. دانلود پایان نامه:سنتز و خصوصیت سنجی نانو شیت های اصلاح شده زئولیت با استفاده از روش های اسپکتروسکوپی و شیمی سنجی
  314. پایان نامه ارشد:سنتز و شناسایی تعدادی از کمپلکس های روی، کادمیم و جیوه با لیگاند N ,N- بیس ((E)-2- نیترو فنیل آلیلیدین) -2و 2- دی متیل -1 ,3- دی آمین پروپان و بررسی خاصیت ضد باکتری و ضد قارچی آن هاM = Zn(II) , Cd(II) and Hg(II) X= Clˉ , Brˉ, Iˉ , N3ˉ, SCNˉ
  315. پایان نامه ارشد:سنتز5و4- دی هیدرو پیرولو ]3,2,1- hi [ ایندول-2,1- دی اون ومطالعه واکنش پذیری آن تحت شرایط کاتالیز شده توسط هگزا متیلن تترا آمین و پارا تولوئن سولفونیک اسید در آب
  316. دانلود پایان نامه ارشد:شناسایی سرطان ریه با استفاده از نانوحسگر زیستی بر پایه‌ی نانوهیبرید گرافن اکسید – DNA
  317. دانلود پایان نامه:طراحی و سنتز دو کاتالیزور نانو بر پایه MCM-41و کاربرد آن به­عنوان یک روش نوین سبز در سنتز پیریمیدین با استفاده از مشتقات مختلف چالکون به‌عنوان ماده اولیه
  318. پایان نامه ارشد:طراحی وساخت سنسور نوری برای اندازه گیری همزمان سرب و جیوه بر پایه تثبیت گالوسیانین بر غشای تری استات سلولز به وسیله روشهای کمومتریکس
  319. دانلود پایان نامه ارشد: بررسی پلیمریزاسیون وینیل استات با 1- هگزن
  320. پایان نامه ارشد:محاسبات انرژی آزاد گیبس برای تعویض مهمان در هیدرات گازی sI با استفاده از شبیه سازی دینامیک مولکولی
  321. دانلود پایان نامه:محاسبات کوآنتومی برهمکنش یونهای کبالت ، جیوه ، سرب و آلومینیوم با نانولوله های کربنی و بورنیترید
  322. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه QSAR بر روی مشتقات pyrrolo[3,2-d]pyrimidine-7-carbonitrile برای داروهای ضد دیابت
  323. پایان نامه ارشد:مطالعه اثرات استریوالکترونی موثر برخواص پیکربندی 1و2-دی­فنیل دی­آزن ، -دی­فسفن ، -دی­آرسن و -دی­استیبن با استفاده از روش­های مکانیک کوانتومی آغازین و تحلیلNBO
  324. دانلود پایان نامه:مطالعه تجربی و نظری فاضلابهای صنعتی حاوی برخی یون‌های فلزات سنگین توسط ساختارهای نانو و نانویی فعال شده
  325. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه تشکیل نانوترکیبات پرانرژی 2و2َ بی 1 هیدروژن ایمیدازول با روش‌های محاسباتی
  326. پایان نامه ارشد:مطالعه تئوری بر روی توتومری­های زانتین و بر هم­کنش این مولکول با آب و یون­های مختلف فلزی در حالت گازی و حلال
  327. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه نظری 5-آمینولوولینیک اسید با نانولوله­های کربنی به عنوان حامل­های انتقال دارو
  328. دانلود پایان نامه:مطالعه نظری 8 – هیدروکسی کینولین با فولرن ها و نانو لوله های کربنی به عنوان نانو حامل های انتقال دارو
  329. دانلود پایان نامه:مطالعه واکنشهای 4و5و5-تری متیل-4و5- دی هیدرو پیرولو]1و2و3 [hi -ایندول-1و2-دی اون با مشتقات آمین های آروماتیک و کتون ها
  330. پایان نامه ارشد:مطالعه ی جذب داروی ضد سرطان فلورویوراسیل روی نانو ذره ی سیلیکون کربید با محاسبات کوانتومی
  331. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه ی فرایند خشک کردن سبزیجات با اندازه گیری ضریب انتقال جرم
  332. پایان نامه ارشد:واکنش آریل گلی اکسال ها با دی آمین های مختلف تحت شرایط مایکروویو
  333. دانلود پایان نامه:واکنش تک­ ظرفی سه جزیی آریل­گلی­ اکسال­ ها با سیکلو هگزان-1و3-دی ­اون درحضور آمونیوم ­استات در حلال آب- اتانول، تحت شرایط رفلاکس
  334. دانلود پایان نامه ارشد:یک روش موثر برای سنتز مشتقات پیریدو [3،2-d]پیریمیدین
  335. دانلود پایان نامه ارشد : شناسایی سرطان ریه با استفاده از نانوحسگر زیستی
  336. دانلود پایان نامه ارشد : اثر یون مس بر ساختار، فعالیت چاپرونی و ویژگی های آمیلوئیدیαA
  337. دانلود پایان نامه ارشد: مطالعه زمان ماندگاری فیله ی دمی شاه میگوی درازآب شیرین
  338. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه­ ی ساختار، فعالیت چاپرونی و آلرژی­زایی کازئین­بتای قندی و غیرقندی
  339. دانلود پایان نامه ارشد: مطالعه­ ی ساختار، فعالیت چاپرونی و آلرژی­زایی کازئین­بتای قندی و غیرقندی
  340. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی اثر نانوذرات در بهبود عملکرد باتری سرب- اسید
  341. پایان نامه ارشد:ارتباط بین پلی مورفیسم در ژن واسپین و خطر ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک
  342. پایان نامه ارشد:استفاده ازماده ترت بوتیل هیدروپراکساید t-BHPیک مدل حیوانی از استرس اکسیداتیو به منظور مطالعه اثر آن در چگونگی بیان ژن (Kdm5d(Smcy
  343. دانلود پایان نامه:استفاده ازماده ترت بوتیل هیدروپراکساید t-BHPیک مدل حیوانی از استرس اکسیداتیو به منظور مطالعه اثر آن در چگونگی بیان ژن (Kdm5d)Smcy
  344. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی بیوشیمیایی و ژنتیکی نانوذرات نقره بر روی گیاه گوجه فرنگی
  345. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تاثیر جدایه های تریکودرما در کنترل بیولوژیکی بیماری پژمردگی آوندی پنبه در گنبد
  346. پایان نامه ارشد : )) Hirudo orientalis خارجی و داخلی زالوی طبی (( شناسایی فلور میکروبی
  347. دانلود پایان نامه:استفاده از کرم پرتار Perinereis nuntia در جیره غذایی مولدین میگوی سفید غربی Litopenaeus vannamei و بررسی رشد، بازماندگی و مقاومت به استرس‌های محیطی در پست‌لارو تولیدی
  348. دانلود پایان نامه ارشد:بررسی اثر نانوذرات در بهبود عملکرد باتری سرب- اسید
  349. دانلود پایان نامه ارشد:مطالعه ی تئوریکی جایگزینی آلومینیوم و فسفر در موقعیت های متفاوت نانو لوله سیلسیوم کاربید
  350. دانلود پایان نامه:ویژگی های فیزیکی ای که در تقطیر بنزین موتور بایتس مورد اندازه گیری
  351. پایان نامه ارشد:مطالعه اثر تشعشعات رادیواکتیو بر روی سینتیک تخریب حرارتی و طول عمر برخی از پیشرانه ها
  352. پایان نامه ارشد: اثرعصاره الکلی درمنه کوهی بر تشنج ناشی ازپنتیلن تترازول در موش آزمایشگاهی نر
  353. پایان نامه ارشد: ارزیابی برون تنی پیگمان­ های میکروبی بدست آمده در مرحله غربالگری به منظور جاذب اشعه ماورای بنفش در کرم ­های ضد آفتاب
  354. پایان نامه ارشد: بررسی اثر تیتانیوم دی اکسید و نانوذرات تیتانیوم دی اکسید بر جوانه زنی و رشد دانه رست ها و میزان رنگیزه های فتوسنتزی
  355. پایان نامه ارشد: بررسی ارتباط پلی مورفیسم های پروموتر ژن GKN1 با خطر ابتلا به سرطان معده
  356. پایان نامه ارشد: بررسی باکتری های احیاء کننده سولفات در عفونت های روده بزرگ و آپاندیسیت
  357. دانلود پایان نامه ارشد: بررسی بیوسیستماتیکی بخشه Viola در شمال ایران
  358. پایان نامه ارشد: بررسی تاثیر آلدوسترون در بهبود کیفی جنین های حاصل از تخمک های منجمد شده گوسفند
  359. پایان نامه ارشد: بررسی تاثیر spp Streptomyces جدا شده از خاک بر انحلال فسفات به منظور تولید کود زیستی فسفاته
  360. پایان نامه ارشد: بررسی رابطه پلی مورفیسم ژن رسپتور اکسی توسین در دو جایگاه rs2254298 و rs53576 در بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی
  361. پایان نامه ارشد: پراکنش مکانی و زمانی گاماروس در سواحل استان مازندران بابلسر و فریدون کنار
  362. پایان نامه ارشد: تاثیر عصاره برگ گیاه جغجغه بر بیان ژن فسفوفروکتوکیناز-1در موش های صحرایی دیابتی
  363. پایان نامه ارشد: تولید اریترومایسین بوسیله Saccharopolyspora erythraea با استفاده از منبع نیتروژنی بومی به روش فرمانتاسیون میکروبی
  364. دانلود پایان نامه ارشد: تولید نوروسفر از سلول­ های بنیادی مزانشیمی مغز استخوان
  365. پایان نامه ارشد: جداسازی و تهیه تک­ کلون­ های القاء کننده پرحساسیتی دیررس از لیشمانیا ماژور
  366. پایان نامه ارشد: جداسازی و شناسایی اکتینومیست‌های تولید کننده‌ ترکیبات ضدمیکروبی از رسوبات بستر دریای مازندران
  367. پایان نامه ارشد: جداسازی و شناسایی باکتری‌های تجزیه‌ کننده‌ ترکیبات آروماتیک خلیج فارس و منطقه ساحلی استان بوشهر
  368. پایان نامه ارشد: شناسایی گونه ها و برآورد باردهی جوامع پریفیتونی در دریاچه ی زریبار با هدف تعیین کیفیت آب
  369. پایان نامه ارشد: شناسایی و طراحی آغازگرهای نشانگر ریزماهواره در ماهی راشگوی معمولی خلیج فارس
  370. پایان نامه ارشد: مطالعه زمان ماندگاری فیله دمی شاه میگوی درازآب شیرین در دمای انجماد با تاکید بر فساد شیمیایی و میکروبی
  371. دانلود پایان نامه:بررسی برخی خواص ترمودینامیکی سیستم­های دوتایی شامل سولفولان با کلروبنزن، برموبنزن و نیتروبنزن دردماهای مختلف
  372. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد:بررسی مصرف انرژی و آلودگی‌های زیست ‏محیطی درتولید شکر استان خوزستان
  373. دانلود پایان نامه:بررسی مقایسه‌ای پساب تصفیه شده به روش بیولوژیک نسبت به روش نانوفیلتر
  374. دانلود پایان نامه ارشد:تکامل سلولهای جرم مرحله میوتیک و پست میوتیک در طی کشت سلولهای بنیادی اسپرماتوگونی انسانی بر روی لایه تغذیه کننده و حضور غلظت های مختلف رتینوئیک اسید وBMP4
  375. دانلود پایان نامه ارشد:حذف همزمان آرسنیک و باکتری از آب با استفاده از نانوجاذب های برمبنای کیتوسان اصلاح شده با فلز
  376. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد درباره حذف گوگرد
  377. دانلود پایان نامه ارشد:سنتز چند جزئی آمیدوآلکیل نفتولها با استفاده از فنیل فسفینیک اسید به عنوان کاتالیزگر
  378. رساله دکتری رشته بیماری شناسی گیاهی :مطالعه تاکسونومی هیفومیست های سرکوسپوروئید در نواحی جنوبی حاشیه دریای خزر
  379. رساله دکتری شیمی آلی دانشگاه اصفهان
  380. پایان نامه درباره نانو­ساختار­های آلومینیوم فسفات و کلسیم فسفات
  381. پایان نامه سنتز و شناسایی لیگاند­های باز شیف مشتق شده از مشتقات سالیسیل­آلدهید…
  382. پایان نامه:پیش بینی گرمای تشکیل فاز متراکم ترکیبات آروماتیک پرانرژی با استفاده از گرمای تشکیل فاز گازی محاسبه شده بوسیله PM3 و B3LYP
  383. پایان نامه:سنتز، شناسایی و تعیین ساختار کمپلکس های [Co(Me-salbn)(Amine)2]+ Amine = Py, 4-Mepy [Co(Me-saldien)(Amine)]+ Amine=Py, 4-Mepy,3-MePy,MeIm و بررسی عوامل فضایی در این کمپلکس ها
  384. پایان نامه ارشد : بررسی اثرات عصاره هیدروالکلی افتیمون و قارچ گانودرما بر لاین سلولی MCF7 سرطان پستان
  385. دانلود پایان نامه ارشد : نانو پارتیکلها در صنایع شیمیایی( داروسازی)
  386. دانلود پایان نامه ارشد : نانو کاتالیستهای پایه سرامیکی (پایه کوردیریتی)

پایان نامه های دانلودی رشته زمین شناسی

  1. دانلود رایگان متن کامل پایان نامه : کاربرد داده های توپوگرافی و گرانش در تعیین ضخامت الاستیک سنگ کره ایران
  2. پایان نامه ارشد زمین شناسی: اماکن سنحی توسعه اکوتوریسم شهرستان نمین با تاکید بر نقش اقلیم و ایجاد فرصت های اشتغال زایی
  3. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زمین شناسی : تأثیر معدن چغارت در توسعه شهر بافق
  4. دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زمین شناسی با موضوع نفت
  5. پایان نامه ارشد رشته زمین شناسی : محیط رسوبی و چینه نگاری سکانسی سازند تیرگان
  6. دانلود پایان نامه ارشد : زمین ­شیمی زیست ­محیطی و زیست­ دسترس ­پذیری فلزات سنگین در رسوبات ساحلی
  7. دانلود پایان نامه ارشد : تحلیل جنبش ­شناختی گستره حلب – ماهنشان استان زنجان
  8. پایان نامه ارشد : پیاده سازی الگوریتم بهینه سازی کلونی مورچه
  9. دانلود پایان نامه ارشد : تحلیل سنگ‌شناختی گنبدنمکی سیاه‌تاق و پتانسیل­یابی اقتصادی آن
  10. دانلود رایگان متن کامل پایان نامه : کاربرد داده های توپوگرافی و گرانش در تعیین ضخامت الاستیک سنگ کره ایران
  11. دانلود پایان نامه ارشد : زمین­ شیمی فلزات سنگین و هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای رسوبات حوضه آبریز رودخانه کارون
  12. دانلود پایان نامه ارشد :کانی­ شناسی، ژئوشیمی و الگوی تشکیل کانسار بوکسیت تاش، شمال­غرب شاهرود
  13. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه تاثیر گنبد نمکی کرسیا داراب بر منابع آبی مجاور
  14. پایان نامه ارشد : مطالعه توالی پاراژنتیکی کانی‌ها و تعیین شرایط فیزیکوشیمیایی سیالات سازنده شبه اسکارن
  15. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه­ ی کانه ­زایی سولفیدی ماگمایی در سنگ­های اولترامافیک
  16. دانلود پایان نامه : بررسی زمین­ شیمی فلزات سنگین و ترکیبات آروماتیک چندحلقه­ای(PAHs) در غبار خیابان کلان­شهر اصفهان(شعاع 50 کیلومتری)
  17. دانلود پایان نامه ارشد : پالینوبایواستراتیگرافی و پالئواکولوژی سیلورین (سازند نیور) در گردنه پلمیس واقع در جنوب بجنورد
  18. دانلود پایان نامه : پیش بینی تأثیر حفر تونل گلاس ( آذربایجان غربی ) بر آبدهی چشمه های منطقه
  19. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعات زمین شناسی مهندسی و ژئوتکنیکی گستره غرب کوی ولیعصر تبریز با نگرش ویژهء تأثیر آبهای زیرزمینی بر مخاطرات محتمل
  20. دانلود پایان نامه : بررسی مخاطرات زمین شناسی مهندسی و ژئوتکنیکی منطقه باغمیشه تبریز بر اساس ارزیابی داده های ژئوتکنیکی صحرایی و آزمایشگاهی موجود
  21. دانلود پایان نامه ارشد : استفاده از داده­ های استر در تحلیل ارتباط سنگ­ شناسی و پتانسیل­های معدنی گنبد­نمکی
  22. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تأثیر کانسار سرب و روی منطقه لنجان اصفهان بر آلودگی‌های زیست محیطی
  23. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی توزیع عناصر سنگین و گونه پذیری آنها در خاک‌های منطقه خاتون آباد، استان کرمان
  24. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی روند تغییرات میزان نفوذپذیری خاک در عرصه‌های پخش سیلاب پسکوه سراوان
  25. پایان نامه ارشد : بررسی ژئوشیمیایی و سنگ ­شناسی واحدهای سنگی میزبان کانسارهای کرومیت منطقه فرومد
  26. دانلود پایان نامه ارشد : پالینولوژی سازند آبدراز در برش چینه شناسی غرب روستای سنگانه
  27. دانلود پایان نامه ارشد: نانواستراتیگرافی سازند پابده در برشی از منطقه آبدانان
  28. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی ساختاری و ریزساختاری گنبد نمکی جهانی واقع در منطقه فیروز آباد
  29. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی منشا نیترات و سرعت انتقال آن در آبخوان شهرک صنعتی بزرگ شیراز
  30. دانلود پایان نامه ارشد : بررسی میزان اعتبار پارامترهای ژئوتکنیکی مسیر خط 2 قطار شهری تبریز
  31. دانلود پایان نامه ارشد : تبیین شاخص های تقسیمات محله ای منطقه 1 شهرداری تهران
  32. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه پتروگرافی و پترولوژی توده نفوذی گابرویی کوه­پریشان
  33. دانلود پایان نامه ارشد : مطالعه و بررسی ژئوشیمی و ژنز کانسار آهن میمه
  34. دانلود پایان نامه ارشد: بایواستراتیگرافی و لیتواستراتیگرافی سازند کژدمی در زون ایذه
  35. پایان نامه ارشد: بررسی تأثیر کانسار سرب و روی منطقه لنجان اصفهان بر آلودگی‌های زیست محیطی
  36. پایان نامه ارشد: بررسی روند تغییرات میزان نفوذپذیری خاک در عرصه‌های پخش سیلاب پسکوه سراوان از دیدگاه زمین‌شناسی مهندسی
  37. پایان نامه ارشد: بررسی میزان اعتبار پارامترهای ژئوتکنیکی مسیر خط 2 قطار شهری تبریز
  38. دانلود پایان نامه ارشد: پیش بینی تأثیر حفر تونل گلاس بر آبدهی چشمه های منطقه
  39. دانلود پایان نامه ارشد: مطالعات متالوژنی جنوبغرب کلاردشت
  40. پایان نامه ارشد: مطالعه پتروگرافی و پترولوژی توده نفوذی گابرویی کوه­پریشان استان کردستان
  41. پایان نامه ارشد: بیواستراتیگرافی و لیتواستراتیگرافی سازند داریان در برش‌های کوزه کوه و فهلیان در خاور و باختر گسل کازرون
  42. دانلود پایان نامه:شکل گیری امواج داخلی غیرخطی به واسطه ی جزرومد داخلی در خلیج عمان با استفاده از مدل سه بعدی MITgcm
  43. دانلود پایان نامه بیواستراتیگرافی و لیتواستراتیگرافی سازند داریان در برش‌های کوزه کوه و فهلیان در خاور و باختر گسل کازرون
  44. دانلود پایان نامه زمین شیمی و پراکنش عناصر بالقوه سمی ناشی ازکان زایی طبیعی و معدنکاری در محیط خاک و گیاه معدن آهن گل گهر
  45. دانلود پایان نامه بررسی ارتباط هیدروژئولوژیکی معدن گل گهر و کفه خیرآباد
  46. دانلود پایان نامه هولواستراتیگرافی توالی پرموتریاس در شورجستان (استان فارس)
  47. دانلود پایان نامه دکتری: شیمی و خاستگاه گارنت در گرانیتوییدها و سنگ‌های دگرگونی‌ جنوب مشهد خواجه‌مراد، خلج و ده‌نو
  48. دانلود پایان نامه کانه‌زایی اورانیوم در کانسار چشمه شتری منطقه‌ آیرکان شمال شرق اصفهان
  49. پایان نامه بررسی گنبدهای نمکی استان فارس و اثرات آنها بر آلودگی و کیفیت آب آبخوانهای آبرفتی مجاور
  50. دانلود رساله دکتری : بایواستراتیگرافی و لیتواستراتیگرافی سازند کژدمی در زون ایذه
  51. مطالعات متالوژنی جنوبغرب کلاردشت-پایان نامه زمین‌شناسی اقتصادی
  52. ‌پایان نامه زمین شناسی و ارزیابی پتروفیزیکی سازندهای کنگان و دالان بالایی واقع در میدان گازی کیش -پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زمین شناسی – زمین شناسی نفت (M.Sc)

کاربرد آمار در پژوهش­های باستان­شناسی – پایان نامه ارشد باستان شناسی گرایش پیش از تاریخ

 دانلود متن کامل پایان نامه

Continue reading “کاربرد آمار در پژوهش­های باستان­شناسی – پایان نامه ارشد باستان شناسی گرایش پیش از تاریخ”

دانلود پایان نامه زمین شیمی و پراکنش عناصر بالقوه سمی ناشی ازکان زایی طبیعی و معدنکاری در محیط خاک و گیاه معدن آهن گل گهر

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته : زمین شناسی

عنوان : زمین شیمی و پراکنش عناصر بالقوه سمی ناشی ازکان زایی طبیعی و معدنکاری در محیط خاک و گیاه معدن آهن گل گهر

Continue reading “دانلود پایان نامه زمین شیمی و پراکنش عناصر بالقوه سمی ناشی ازکان زایی طبیعی و معدنکاری در محیط خاک و گیاه معدن آهن گل گهر”

مقاله ISI با ترجمه فارسی:مدل خزشی برای خاک های غیراشباع در منطقه رانش در رانش زمین چیان جیانگ پینگ

متن کامل مقاله ISI با ترجمه فارسی

عنوان فارسی :مدل خزشی برای خاک های غیراشباع در منطقه رانش در رانش زمین چیان جیانگ پینگ

عنوان : Creep model for unsaturated soils in sliding zone of Qianjiangping landslide

Continue reading “مقاله ISI با ترجمه فارسی:مدل خزشی برای خاک های غیراشباع در منطقه رانش در رانش زمین چیان جیانگ پینگ”

دانلود پایان نامه :مقایسه پارامترهای عملکردی ( مقاومت کششی، سطح مقطع خاک به هم خورده)

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد

عنوان : مقایسه  پارامترهای عملکردی ( مقاومت کششی، سطح مقطع خاک به هم خورده

Continue reading “دانلود پایان نامه :مقایسه پارامترهای عملکردی ( مقاومت کششی، سطح مقطع خاک به هم خورده)”

دانلود پایان نامه ارشد:شناسایی مشخصات فیزیکی (بافت، وزن مخصوص، رطوبت) و شیمیائی خاک در منطقه دارابکلا-مازندران

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد

عنوان : شناسایی مشخصات فیزیکی (بافت، وزن مخصوص، رطوبت) و شیمیائی  خاک در منطقه دارابکلا-مازندران

Continue reading “دانلود پایان نامه ارشد:شناسایی مشخصات فیزیکی (بافت، وزن مخصوص، رطوبت) و شیمیائی خاک در منطقه دارابکلا-مازندران”

دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد درباره حذف گوگرد

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد

عنوان : حذف گوگرد

Continue reading “دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد درباره حذف گوگرد”

دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد:استخراج پروتئین از کنجاله آفتابگردان و بررسی ویژگی‌های عملکردی آن

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته : علوم و صنایع غذایی

عنوان : استخراج پروتئین از کنجاله آفتابگردان و بررسی ویژگی‌های عملکردی آن

Continue reading “دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد:استخراج پروتئین از کنجاله آفتابگردان و بررسی ویژگی‌های عملکردی آن”